Çocukluk yaşlarında uygun beslenme; büyüme, gelişme, vücut fonksiyonlarının sağlıklı olarak devamı ve vücut komponentlerinin yenilenmesi için gerekli besinlerin yeterince alınması ve kullanılması olarak tanımlanabilir. Gelişmekte olan ülkelerde kötü beslenme yaygın bir sorun olarak devam etmekte ve bu durumun olumsuz etkileri en belirgin olarak süt çocukları ve küçük çocuklarda görülmekte, bu yaslardaki hastalık ve ölüm oranlarını arttırmaktadır. Bu çalışma Isparta il merkezinde 0-5 yas arası çocuklarda malnutrisyon sıklığını belirlemek, malnutrisyon ile ilişkili faktörleri belirlemek, annelerin beslenme ile ilgili bilgi düzeylerini saptamak amacıyla yapılmıştır. INSTAT programında belirlenen örnek büyüklüğüne göre, sosyoekonomik düzeye göre tabakalara ayrılan evrende, her tabakadan basit rastgele örnekleme yöntemi ile belirlenen iki mahalleden toplam 670 çocuk araştırmaya alındı. Her çocuğun annesi ya da bakicisi ile görüşüldü ve veriler anket uygulanarak toplandı. Her çocuğun boyu ve ağırlığı ölçüldü. NCHS-CDC standartları referans alınarak her bir çocuğun Z değerleri hesaplandı. Yasa göre boy, yasa göre ağırlık ve boya göre ağırlık z skorları -2 standart sapmadan düşük olan çocuklar sırasıyla bodur (stunted), düşük kilolu ve kavruk (wasted) olarak değerlendirildi. Araştırma grubunun % 4.9'u (n=33) bodurdu. Bodur olan çocukların ek gıda ile birlikte anne sütü alma süresi, bodur olmayan çocuklara göre anlamlı derecede daha kısaydı. Araştırmaya katılan çocuklardan süt ve türevlerini sevmeyenler arasında diğerlerine göre bodurluk sıklığı anlamlı derecede daha fazlaydı. Araştırma grubunun % 11.8'i (n=79) düşük kilolu idi. Annelerin ve babaların eğitim düzeyi arttıkça düşük kiloluluk sıklığı azalmaktaydı. Araştırma grubundaki çocuklarda kavrukluk sıklığı % 15.2 (n=102) olarak belirlendi. Annelerin eğitim düzeyleri arttıkça çocuklarında kavrukluk görülme sıklığı azalmaktaydı. Çalışan annelerin çocuklarında kavrukluk sıklığı çalışmayanlarınkinden düşüktü. Çocukların babalarının eğitim durumu arttıkça çocuklarda belirlenen kavrukluk sıklığı da azalmaktaydı. Araştırma grubunda bakıcısı olan çocukların bakıcılarının eğitim durumu arttıkça kavrukluk görülme sıklığının azaldığı belirlendi. Ailelerin sosyoekonomik durumu kötüleştikçe kavrukluk sıklığının arttığı belirlendi. Bodur ve/veya düşük kilolu olan çocukların annelerinin beslenme bilgi puanı, bodur ve/veya düşük kilolu olmayan çocukların annelerinin beslenme bilgi puanından düşüktü. Bu bulguların ışığında özelikle malnutrisyon açısından risk grup olan 5 yaş altı çocukların düzenli boy ve ağırlık ölçümleri yapılarak büyüme gelişmedeki gerilik erken dönemlerde tespit edilmeli, bu yaş grubu çocukların anneleri, babalan ve bakıcıları beslenme konusunda eğitilmelidir. Anahtar kelimeler: malnutrisyon, kısalık, düşük kiloluluk, kavrukluk, beslenme, çocuklar.
Proper nutrition during childhood can be defined as the intake and the use of basic nutrients which are necessary for growing and bringing up as well as maintaining the body functions in a healthy manner. Malnutrition is now a widespread problem in all developing countries and its adverse effects are notably observed among small and breast-fed children as it leads to an increase in the number of the death and the sick at these ages. The aim this study was to determine the malnutrition frequency among the children between ages 0-5 living in the Centrum of Isparta province, the factors affecting the malnutrition and mother's knowledge level on nutrition. This study was conducted on total 670 children living in two quarters, both of which have been selected (from each relevant categories) by the method of simple random sampling within the framework of total field under survey classified in categories regarding their socioeconomic levels, according to the sample Size determined in INSTAT program. Mother or nursemaid of each child was interviewed, and the data were collected and compiled in a questionnaire. The height and the weight figures of each child were noted. Z values of each child were calculated with reference to NCHS-CDC standards. Children whose z scores of height according to age, weight according to age, and weight according to age are lower than - 2 standard deviation were classified as stunted, under-weighted and wasted. 4.9 % (n=33) of the study group was stunted. The breastfeeding period of the stunted (short) children who were also nourished with additional nutriments was observed significantly shorter than the one of non-stunted children. Shortness frequency was notably higher among the children who did not like milk and dairy products than those studied. 11.8 % (n=79) of the study group was under-weigh ted. This study reveals that the more parents are educated, the lower frequency of under-weightedness gets. Frequency rate of wastedness among the children studied was recorded at 15.2 % (n=102). So, this study puts forth the fact that the more the mothers are well educated the lower frequency of wastedness gets. Frequency rate of wastedness among the children of working mothers was lower than those whose mothers did not work. Besides, the more their fathers are well educated, the lower frequency of wastedness of the children gets. Frequency rate of wastedness was lower among the children who have a well-educated nursemaid. On the other hand, frequency rate of wastedness is proved to have increased to the extent that socioeconomic situation of the families gets worse. in addition to these, knowledge score of the mothers (on nutrition) whose children are stunted and/or under-weighted was lower than those whose children were not stunted and/or underweighted. To conclude, in the light of these findings, the height and the weight figures of the children under 5, the age group which is more susceptible to malnutrition, should be regularly noted in order to determine and to evade growing up retardation in its early period. Moreover, the parents together with the nursemaids of the children of this age group must be educated. Key Words: Malnutrition, shortness, under-weightedness, wastedness, nourishment, children.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Anabilim Dalı, 2004.
Kaynakça var.
Çocukluk yaşlarında uygun beslenme; büyüme, gelişme, vücut fonksiyonlarının sağlıklı olarak devamı ve vücut komponentlerinin yenilenmesi için gerekli besinlerin yeterince alınması ve kullanılması olarak tanımlanabilir. Gelişmekte olan ülkelerde kötü beslenme yaygın bir sorun olarak devam etmekte ve bu durumun olumsuz etkileri en belirgin olarak süt çocukları ve küçük çocuklarda görülmekte, bu yaslardaki hastalık ve ölüm oranlarını arttırmaktadır. Bu çalışma Isparta il merkezinde 0-5 yas arası çocuklarda malnutrisyon sıklığını belirlemek, malnutrisyon ile ilişkili faktörleri belirlemek, annelerin beslenme ile ilgili bilgi düzeylerini saptamak amacıyla yapılmıştır. INSTAT programında belirlenen örnek büyüklüğüne göre, sosyoekonomik düzeye göre tabakalara ayrılan evrende, her tabakadan basit rastgele örnekleme yöntemi ile belirlenen iki mahalleden toplam 670 çocuk araştırmaya alındı. Her çocuğun annesi ya da bakicisi ile görüşüldü ve veriler anket uygulanarak toplandı. Her çocuğun boyu ve ağırlığı ölçüldü. NCHS-CDC standartları referans alınarak her bir çocuğun Z değerleri hesaplandı. Yasa göre boy, yasa göre ağırlık ve boya göre ağırlık z skorları -2 standart sapmadan düşük olan çocuklar sırasıyla bodur (stunted), düşük kilolu ve kavruk (wasted) olarak değerlendirildi. Araştırma grubunun % 4.9'u (n=33) bodurdu. Bodur olan çocukların ek gıda ile birlikte anne sütü alma süresi, bodur olmayan çocuklara göre anlamlı derecede daha kısaydı. Araştırmaya katılan çocuklardan süt ve türevlerini sevmeyenler arasında diğerlerine göre bodurluk sıklığı anlamlı derecede daha fazlaydı. Araştırma grubunun % 11.8'i (n=79) düşük kilolu idi. Annelerin ve babaların eğitim düzeyi arttıkça düşük kiloluluk sıklığı azalmaktaydı. Araştırma grubundaki çocuklarda kavrukluk sıklığı % 15.2 (n=102) olarak belirlendi. Annelerin eğitim düzeyleri arttıkça çocuklarında kavrukluk görülme sıklığı azalmaktaydı. Çalışan annelerin çocuklarında kavrukluk sıklığı çalışmayanlarınkinden düşüktü. Çocukların babalarının eğitim durumu arttıkça çocuklarda belirlenen kavrukluk sıklığı da azalmaktaydı. Araştırma grubunda bakıcısı olan çocukların bakıcılarının eğitim durumu arttıkça kavrukluk görülme sıklığının azaldığı belirlendi. Ailelerin sosyoekonomik durumu kötüleştikçe kavrukluk sıklığının arttığı belirlendi. Bodur ve/veya düşük kilolu olan çocukların annelerinin beslenme bilgi puanı, bodur ve/veya düşük kilolu olmayan çocukların annelerinin beslenme bilgi puanından düşüktü. Bu bulguların ışığında özelikle malnutrisyon açısından risk grup olan 5 yaş altı çocukların düzenli boy ve ağırlık ölçümleri yapılarak büyüme gelişmedeki gerilik erken dönemlerde tespit edilmeli, bu yaş grubu çocukların anneleri, babalan ve bakıcıları beslenme konusunda eğitilmelidir. Anahtar kelimeler: malnutrisyon, kısalık, düşük kiloluluk, kavrukluk, beslenme, çocuklar.
Proper nutrition during childhood can be defined as the intake and the use of basic nutrients which are necessary for growing and bringing up as well as maintaining the body functions in a healthy manner. Malnutrition is now a widespread problem in all developing countries and its adverse effects are notably observed among small and breast-fed children as it leads to an increase in the number of the death and the sick at these ages. The aim this study was to determine the malnutrition frequency among the children between ages 0-5 living in the Centrum of Isparta province, the factors affecting the malnutrition and mother's knowledge level on nutrition. This study was conducted on total 670 children living in two quarters, both of which have been selected (from each relevant categories) by the method of simple random sampling within the framework of total field under survey classified in categories regarding their socioeconomic levels, according to the sample Size determined in INSTAT program. Mother or nursemaid of each child was interviewed, and the data were collected and compiled in a questionnaire. The height and the weight figures of each child were noted. Z values of each child were calculated with reference to NCHS-CDC standards. Children whose z scores of height according to age, weight according to age, and weight according to age are lower than - 2 standard deviation were classified as stunted, under-weighted and wasted. 4.9 % (n=33) of the study group was stunted. The breastfeeding period of the stunted (short) children who were also nourished with additional nutriments was observed significantly shorter than the one of non-stunted children. Shortness frequency was notably higher among the children who did not like milk and dairy products than those studied. 11.8 % (n=79) of the study group was under-weigh ted. This study reveals that the more parents are educated, the lower frequency of under-weightedness gets. Frequency rate of wastedness among the children studied was recorded at 15.2 % (n=102). So, this study puts forth the fact that the more the mothers are well educated the lower frequency of wastedness gets. Frequency rate of wastedness among the children of working mothers was lower than those whose mothers did not work. Besides, the more their fathers are well educated, the lower frequency of wastedness of the children gets. Frequency rate of wastedness was lower among the children who have a well-educated nursemaid. On the other hand, frequency rate of wastedness is proved to have increased to the extent that socioeconomic situation of the families gets worse. in addition to these, knowledge score of the mothers (on nutrition) whose children are stunted and/or under-weighted was lower than those whose children were not stunted and/or underweighted. To conclude, in the light of these findings, the height and the weight figures of the children under 5, the age group which is more susceptible to malnutrition, should be regularly noted in order to determine and to evade growing up retardation in its early period. Moreover, the parents together with the nursemaids of the children of this age group must be educated. Key Words: Malnutrition, shortness, under-weightedness, wastedness, nourishment, children.