Bu araştırma, Isparta ekolojik koşullarında yaygın fiğ (Vicia sativa L.), Macar fiği (Vicia pannonica Crantz.) ve tüylü fiğ (Vicia villosa L.)’in üç farklı ekim zamanı (5 Ekim, 20 Ekim ve 5 Kasım) ve üç farklı hasat zamanı (10 Mayıs, 20 Mayıs ve 30 Mayıs)’ndan elde edilen otun verimi ve bazı kalite özelliklerini belirlemek amacıyla 2011-2012 yılları vejetasyon döneminde yürütülmüştür.Çalışma sonucunda; en yüksek yeşil ot ve kuru ot verimleri birinci ekim zamanı ve son hasat zamanında (sırasıyla, 1877 ve 535.44 kg/da) elde edilmiştir. Fiğ türlerinde birinci ekim zamanında en yüksek ham protein verimi elde edilirken, yaygın fiğ ve Macar fiğinde (sırasıyla, 60.08 ve 91.37 kg/da) üçüncü hasat zamanında tüylü fiğde ise 92.07 kg/da ise ikinci hasat zamanında en yüksek ham protein verimi belirlenmiştir. Araştırmada en düşük ADF ve NDF değerleri ortalamaları birinci hasat zamanında (sırasıyla, % 27.80 ve 32.83) tespit edilirken, ekim zamanlarının ADF ve NDF oranlarına bir etkisi olmamıştır. Tüm fiğ türlerinde hasat zamanı geciktikçe TDN, DMI ve DDM değerleri azalırken ekim zamanı geciktikçe de DMI değeri artmıştır. En yüksek RFV değerleri birinci hasat zamanı ile ikinci ve üçüncü ekim zamanlarında belirlenmiştir.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre tüylü fiğin ve Macar fiğinin yaygın fiğe tercih edilmesi gerektiği, fiğ türlerinin yazlık ana ürün hasadından sonra en erken dönemde ekilmesi ve hasadın yine yazlık ürün ekimine zarar vermeyecek şekilde 20 Mayıs veya 30 Mayıs tarihlerinde yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Fiğ, ham protein, kalite, ekim zamanı, hasat zamanı.
This research carried out to determine some forage yields and qualities of common vetch (Vicia sativa L.), Hungarian vetch (Vicia pannonica Crantz.) and hairy vetch (Vicia villosa L.) at three sowing times (5 October, 20 October and 5 November) and three harvest times (10 May, 20 May and 30 May) under Isparta conditions in 2011-2012 vegetation period.In this study; the highest green forage and hay yield were obtained at first sowing time and last harvest time (1877 and 535.44 kg/da, respectively). While the highest crude protein yield was obtained at first sowing time in vetch species, it were determined that the highest crude protein yield at third harvest time in common vetch and Hungarian vetch (60.08 and 91.37 kg/da, respectively), at second harvest time in hairy vetch (92.07 kg/da). While the least ADF and NDF mean content was determined at first harvest time (27.80% and 32.83, respectively), there weren’t effect of sowing time on ADF and NDF contents. Delaying the harvest time decreased the TDN, DMI and DDM values of all vetch species. Delaying the sowing time increased the DMI values of vetch species. The highest RFV value was determined at first harvest time and second and third sowing time in vetch species.In conclusion, Hungarian vetch and hairy vetch can be preferred to common vetch. Vetch species also can be early sown after summer main crop harvest and harvested at 20 may or 30 may for prevented to summer main crop sown. Keywords: Vetch, crude protein, quality, sowing time, harvest time.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, 2012.
Kaynakça var.
Bu araştırma, Isparta ekolojik koşullarında yaygın fiğ (Vicia sativa L.), Macar fiği (Vicia pannonica Crantz.) ve tüylü fiğ (Vicia villosa L.)’in üç farklı ekim zamanı (5 Ekim, 20 Ekim ve 5 Kasım) ve üç farklı hasat zamanı (10 Mayıs, 20 Mayıs ve 30 Mayıs)’ndan elde edilen otun verimi ve bazı kalite özelliklerini belirlemek amacıyla 2011-2012 yılları vejetasyon döneminde yürütülmüştür.Çalışma sonucunda; en yüksek yeşil ot ve kuru ot verimleri birinci ekim zamanı ve son hasat zamanında (sırasıyla, 1877 ve 535.44 kg/da) elde edilmiştir. Fiğ türlerinde birinci ekim zamanında en yüksek ham protein verimi elde edilirken, yaygın fiğ ve Macar fiğinde (sırasıyla, 60.08 ve 91.37 kg/da) üçüncü hasat zamanında tüylü fiğde ise 92.07 kg/da ise ikinci hasat zamanında en yüksek ham protein verimi belirlenmiştir. Araştırmada en düşük ADF ve NDF değerleri ortalamaları birinci hasat zamanında (sırasıyla, % 27.80 ve 32.83) tespit edilirken, ekim zamanlarının ADF ve NDF oranlarına bir etkisi olmamıştır. Tüm fiğ türlerinde hasat zamanı geciktikçe TDN, DMI ve DDM değerleri azalırken ekim zamanı geciktikçe de DMI değeri artmıştır. En yüksek RFV değerleri birinci hasat zamanı ile ikinci ve üçüncü ekim zamanlarında belirlenmiştir.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre tüylü fiğin ve Macar fiğinin yaygın fiğe tercih edilmesi gerektiği, fiğ türlerinin yazlık ana ürün hasadından sonra en erken dönemde ekilmesi ve hasadın yine yazlık ürün ekimine zarar vermeyecek şekilde 20 Mayıs veya 30 Mayıs tarihlerinde yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Fiğ, ham protein, kalite, ekim zamanı, hasat zamanı.
This research carried out to determine some forage yields and qualities of common vetch (Vicia sativa L.), Hungarian vetch (Vicia pannonica Crantz.) and hairy vetch (Vicia villosa L.) at three sowing times (5 October, 20 October and 5 November) and three harvest times (10 May, 20 May and 30 May) under Isparta conditions in 2011-2012 vegetation period.In this study; the highest green forage and hay yield were obtained at first sowing time and last harvest time (1877 and 535.44 kg/da, respectively). While the highest crude protein yield was obtained at first sowing time in vetch species, it were determined that the highest crude protein yield at third harvest time in common vetch and Hungarian vetch (60.08 and 91.37 kg/da, respectively), at second harvest time in hairy vetch (92.07 kg/da). While the least ADF and NDF mean content was determined at first harvest time (27.80% and 32.83, respectively), there weren’t effect of sowing time on ADF and NDF contents. Delaying the harvest time decreased the TDN, DMI and DDM values of all vetch species. Delaying the sowing time increased the DMI values of vetch species. The highest RFV value was determined at first harvest time and second and third sowing time in vetch species.In conclusion, Hungarian vetch and hairy vetch can be preferred to common vetch. Vetch species also can be early sown after summer main crop harvest and harvested at 20 may or 30 may for prevented to summer main crop sown. Keywords: Vetch, crude protein, quality, sowing time, harvest time.