Bu çalışmada, sığırkuyruğu (Verbascum cheiranthifolium) ve krizantem (Chrysanthemum cinerariaefolium) ekstraktları ile biberiye (Rosmarinus officinalis) uçucu yağının domates (Lycopersicon esculentum Miller) bitkisinde önemli zarara neden olan beyazsineğe (Trialeurodes vaporariorum) karşı etkileri araştırılmıştır. Çalışmada 5 farklı konsantrasyonda hazırlanan bitki ekstraktları ve uçucu yağ, domates bitkilerine daldırma ve sprey olmak üzere iki değişik yöntemle uygulanmıştır. Uygulamadan 24 saat sonra yapılan sayımlarda en yüksek ölüm oranı % 46.3 oranla biberiye uçucu yağı uygulamasında gözlemlenirken, sığırkuyruğu ve krizantem uygulamalarında etki gözlenmemiştir. Uygulamadan 72 saat sonra yapılan sayımlarda ölüm oranı sığırkuyruğu için % 42.9, krizantem için % 69.3 ve biberiye için % 100 olarak gözlemlenmiştir. Uygulamadan 120 saat sonraki sayımlarda ise ölüm oranı sığırkuyruğu uygulaması için % 74.1 iken biberiye ve krizantem uygulamalarında % 100 olarak gözlemlenmiştir. Bu sonuçlar ele alındığında, uygulamaları yapılan bitki ekstraktları ile uçucu yağların alternatif mücadelede kullanılmaya uygun olduğu gözlemlenmiş bununla birlikte bu uygulamaların hedef dışı organizmalara etkileri ve fitotoksititelerinin ileriki çalışmalarda araştırılması gerektiği kararına varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Beyazsinek, biberiye, bitki ekstraktları, domates, krizantem, sığırkuyruğu, uçucu yağ
In this study, effects of essential oil of rosemary (Rosmarinus officinalis) and extraction of mullein (Verbascum cheiranthifolium) and pyrethrin (Chrysanthemum cinerariaefolium) against greenhouse whitefly (Trialeurodes vaporariorum)on tomato plant (Lycopersicon esculentum Miller) has been researched. In the study, 5 different concentrations of essential oils and plant extracts prepared and applied in two different methods as spraying and dipping to tomato plants. After 24 hours counts, maximum mortality rates were 46.3 % for rosemary and 0% for verbascum and pyrethrin applicaitons. After 72 hours counts, mortality rates were 42.9 % for verbascum, 69.3 % for pyrethrin and 100 % for rosmary aplications. After 120 hours counts, mortality rates were 74.1 % for verbascum, 100 % for pyrethrin and 100 % for rosmary aplications. According to this results, essential oils and plant extracts which are used in this study can be used as alternative plant protection methods to chemicals nevertheless it is important to have another research of mortal effects on non target organisms and phytotoxic effects for growth plants. Keywords: Essential oils, mullein, plant extracts, pyrethrin, rosemary, tomato whitefly
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, 2015.
Kaynakça var.
Bu çalışmada, sığırkuyruğu (Verbascum cheiranthifolium) ve krizantem (Chrysanthemum cinerariaefolium) ekstraktları ile biberiye (Rosmarinus officinalis) uçucu yağının domates (Lycopersicon esculentum Miller) bitkisinde önemli zarara neden olan beyazsineğe (Trialeurodes vaporariorum) karşı etkileri araştırılmıştır. Çalışmada 5 farklı konsantrasyonda hazırlanan bitki ekstraktları ve uçucu yağ, domates bitkilerine daldırma ve sprey olmak üzere iki değişik yöntemle uygulanmıştır. Uygulamadan 24 saat sonra yapılan sayımlarda en yüksek ölüm oranı % 46.3 oranla biberiye uçucu yağı uygulamasında gözlemlenirken, sığırkuyruğu ve krizantem uygulamalarında etki gözlenmemiştir. Uygulamadan 72 saat sonra yapılan sayımlarda ölüm oranı sığırkuyruğu için % 42.9, krizantem için % 69.3 ve biberiye için % 100 olarak gözlemlenmiştir. Uygulamadan 120 saat sonraki sayımlarda ise ölüm oranı sığırkuyruğu uygulaması için % 74.1 iken biberiye ve krizantem uygulamalarında % 100 olarak gözlemlenmiştir. Bu sonuçlar ele alındığında, uygulamaları yapılan bitki ekstraktları ile uçucu yağların alternatif mücadelede kullanılmaya uygun olduğu gözlemlenmiş bununla birlikte bu uygulamaların hedef dışı organizmalara etkileri ve fitotoksititelerinin ileriki çalışmalarda araştırılması gerektiği kararına varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Beyazsinek, biberiye, bitki ekstraktları, domates, krizantem, sığırkuyruğu, uçucu yağ
In this study, effects of essential oil of rosemary (Rosmarinus officinalis) and extraction of mullein (Verbascum cheiranthifolium) and pyrethrin (Chrysanthemum cinerariaefolium) against greenhouse whitefly (Trialeurodes vaporariorum)on tomato plant (Lycopersicon esculentum Miller) has been researched. In the study, 5 different concentrations of essential oils and plant extracts prepared and applied in two different methods as spraying and dipping to tomato plants. After 24 hours counts, maximum mortality rates were 46.3 % for rosemary and 0% for verbascum and pyrethrin applicaitons. After 72 hours counts, mortality rates were 42.9 % for verbascum, 69.3 % for pyrethrin and 100 % for rosmary aplications. After 120 hours counts, mortality rates were 74.1 % for verbascum, 100 % for pyrethrin and 100 % for rosmary aplications. According to this results, essential oils and plant extracts which are used in this study can be used as alternative plant protection methods to chemicals nevertheless it is important to have another research of mortal effects on non target organisms and phytotoxic effects for growth plants. Keywords: Essential oils, mullein, plant extracts, pyrethrin, rosemary, tomato whitefly