Bu çalışmada soya yağı ve kullanılmış kızartma yağı yağ asiti metil esterleri karışımlarının sınır yağlama şartlarında tribolojik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Pim Disk Aşınma Test cihazında yatak malzemesi numunesi ile çelik bilya arasında sınır yağlama şartlarında testler yapılmıştır. Test yükleri olarak 5 N, 10 N ve 20 N, kayma hızları olarak 100 d-1, 300 d-1, 500 d-1 ve kayma mesafesi olarak da 500 m seçilmiştir. Tüm deneyler üç defa tekrarlanmıştır. Deney öncesi ve deney sonrası numunelerin yüzey pürüzlülükleri ölçülmüştür. Deneylerde elde edilen sürtünme kuvvetleri, sürtünme katsayıları (μ) ölçülerek deney sonuçları grafikler halinde sunulmuştur. Ayrıca kütle kaybı ile aşınma miktarı ölçülerek özgül aşınma miktarı hesaplanmıştır. Aşınma temas yüzeylerinin SEM ve EDS analizleri de yapılmıştır. Sınır yağlama şartlarında elde edilen tüm μ değerleri ile kuru (yağsız) deney şartlarında elde edilen μ değerleri karşılaştırıldığında oldukça düşük sürtünme katsayıları elde edilmiştir. Bu çalışma; yağlayıcı adayı olan soya yağı ve kullanılmış kızartma yağı yağ asiti metil esterlerinin sınır ve/veya karışık yağlama performansının oldukça iyi olduğunu göstermektedir. Ayrıca yükün artması ile birlikte özgül aşınma miktarı (ws) değerlerinin genellikle azaldığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Kullanılmış Kızartma Yağı, Metil Ester, Soya Yağı, Yağlama, Sınır Yağlama, Triboloji, Pim Disk Aşınma Test Cihazı
In this study was aimed the tribological properties of the mixing of the soybean oil and used frying oil fatty acid methyl esters in the boundary lubrication conditions. Tests carried out between the ball and journal bearing material by using Pin on Disk Wear Tester under boundary lubricating conditions. It was selected as test parameters loads were 5 N, 10 N and 20 N, sliding speeds were 100 rpm, 300 rpm, 500 rpm, and 500 m the sliding distance. All experiments were repeated three times. Surface roughness of the test specimens before and after the test was measured. Frictional forces, friction coefficients (μ) obtained in the experiments are measured and the experimental results are presented in graphically form. In addition, the wear amount was measured using by mass loss and then the specific wear amount was calculated. SEM and EDS analyzes of wear contact surfaces were also made. Very low friction coefficients were obtained when compared with μ values obtained under boundary lubrication conditions and μ values obtained under dry (no lubricant) test conditions. This study shows that soybean oil and used frying oil fatty acid methyl esters, which are lubricant candidates, are a demonstration that the boundary and / or mixed lubrication performance is quite good. The specific wear amount (ws) values are generally reduced by increasing the load. Keywords: Used Frying Oil, Methyl Ester, Soybean Oil, Lubrication, Boundary Lubrication, Tribology, Pin on Disk Wear Tester.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Mühendisliği Anabilim Dalı, 2017.
Kaynakça var.
Bu çalışmada soya yağı ve kullanılmış kızartma yağı yağ asiti metil esterleri karışımlarının sınır yağlama şartlarında tribolojik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Pim Disk Aşınma Test cihazında yatak malzemesi numunesi ile çelik bilya arasında sınır yağlama şartlarında testler yapılmıştır. Test yükleri olarak 5 N, 10 N ve 20 N, kayma hızları olarak 100 d-1, 300 d-1, 500 d-1 ve kayma mesafesi olarak da 500 m seçilmiştir. Tüm deneyler üç defa tekrarlanmıştır. Deney öncesi ve deney sonrası numunelerin yüzey pürüzlülükleri ölçülmüştür. Deneylerde elde edilen sürtünme kuvvetleri, sürtünme katsayıları (μ) ölçülerek deney sonuçları grafikler halinde sunulmuştur. Ayrıca kütle kaybı ile aşınma miktarı ölçülerek özgül aşınma miktarı hesaplanmıştır. Aşınma temas yüzeylerinin SEM ve EDS analizleri de yapılmıştır. Sınır yağlama şartlarında elde edilen tüm μ değerleri ile kuru (yağsız) deney şartlarında elde edilen μ değerleri karşılaştırıldığında oldukça düşük sürtünme katsayıları elde edilmiştir. Bu çalışma; yağlayıcı adayı olan soya yağı ve kullanılmış kızartma yağı yağ asiti metil esterlerinin sınır ve/veya karışık yağlama performansının oldukça iyi olduğunu göstermektedir. Ayrıca yükün artması ile birlikte özgül aşınma miktarı (ws) değerlerinin genellikle azaldığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Kullanılmış Kızartma Yağı, Metil Ester, Soya Yağı, Yağlama, Sınır Yağlama, Triboloji, Pim Disk Aşınma Test Cihazı
In this study was aimed the tribological properties of the mixing of the soybean oil and used frying oil fatty acid methyl esters in the boundary lubrication conditions. Tests carried out between the ball and journal bearing material by using Pin on Disk Wear Tester under boundary lubricating conditions. It was selected as test parameters loads were 5 N, 10 N and 20 N, sliding speeds were 100 rpm, 300 rpm, 500 rpm, and 500 m the sliding distance. All experiments were repeated three times. Surface roughness of the test specimens before and after the test was measured. Frictional forces, friction coefficients (μ) obtained in the experiments are measured and the experimental results are presented in graphically form. In addition, the wear amount was measured using by mass loss and then the specific wear amount was calculated. SEM and EDS analyzes of wear contact surfaces were also made. Very low friction coefficients were obtained when compared with μ values obtained under boundary lubrication conditions and μ values obtained under dry (no lubricant) test conditions. This study shows that soybean oil and used frying oil fatty acid methyl esters, which are lubricant candidates, are a demonstration that the boundary and / or mixed lubrication performance is quite good. The specific wear amount (ws) values are generally reduced by increasing the load. Keywords: Used Frying Oil, Methyl Ester, Soybean Oil, Lubrication, Boundary Lubrication, Tribology, Pin on Disk Wear Tester.