Bu çalışmada Yazır Gölü Sulak alan havzasının jeolojik, hidrojeolojik ve hidrojeokimyasal özellikleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Çalışma alanında Yeşilbarak napı, Likya napları, paraallokton ve neootokton konumlu kaya birimleri yüzeylemektedir. Çalışma alanındaki litolojik birimlerden alüvyon ve kireçtaşlarından yeraltısuyu alınmaktadır. Yeraltısuyunun yüzeyden derinliği 3.70⎼75.00 m arasında ölçülmüştür. Kurak dönemi temsil eden Kasım 2016 ölçümleri ile yağışlı dönemi temsil eden Nisan‐2017 yeraltısuyu seviye ölçümleri arasında 1‐40.03 m arasında değişen seviye düşümleri tespit edilmiştir. Çalışma alanındaki su kaynaklarının hidrojeokimyasal özelliklerini belirlemek amacıyla, yüzey ve yeraltısuyu örneklerinin hidrojeokimyasal analizleri yapılmıştır. İnceleme alanında yeraltısularının Ca-Mg-HCO3, Ca-HCO3, Ca-Mg-HCO3-CO3, göl sularının ise Ca-Mg-HCO3-CO3'lı sular fasiyesinde olduğu tespit edilmiştir. Yeraltısularında bölgesel olarak tespit edilen Mg artışı Marmaris peridoditi, Na artışının ise Kızılcadağ melanjı ile kaya‐su etkileşiminden kaynaklanmaktadır. Suların sulama suyu olarak kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi için ABD Tuzluluk laboratuarı ve Wilcox diyagramları ile Artıksal sodyum karbonat (RSC), Geçirgenlik indeksi (PI) ve Magnezyum Tehlikesi (MT) parametreleri kullanılmıştır. Havzada yüzey ve yeraltısularından bazılarının sulama suyu olarak kullanımı uygun bulunmamıştır. Bölgede yeraltısuları için en önemli kirletici unsur tarımsal faaliyetlerdir. Bu nedenle, havzada bölgesel olarak yeraltısularında nitrat içerikleri artmıştır. Ayrıca, havzadaki su kaynaklarında Al, As, Cu, Cr, Fe, Mn, Ni, Pb ve Zn gibi ağır metal içerikleri incelenmiştir. Havza genelinde yeraltısularında kaya su etkileşimi ile ilişkili olarak As artışı tespit edilmiştir. Ayrıca, bölgesel olarak Al, Fe, Mn ve Ni artışları gözlenmiştir. Bu artışların jeojenik ve antropojenik kökenli olduğu düşünülmektedir. Bu değerler yersel ölçekte içme suyu standartlarında verilen sınır değeri aşmaktadır. Anahtar Kelimeler: Yazır gölü, sulak alan, hidrojeoloji, hidrojeokimya
In this study, it has been investigated as detailed geological, hydrological, hydrogeological and hydrochemical features of Yazır Lake Wetland basin. Lycian nappes, Yeşilbarak nappes, paraalloctonous and neo‐autochtonous rock units are outcropped in the investigation area. Groundwater supplied from alluvium and limestone units. The depths from the surface of the groundwater in the plain were measured as between 3.70⎼75.00 m. Groundwater level decreased from 1‐40.03 m between November‐2016 (dry period) and April‐2017 (wet period). In order to determine hydrogeochemical features of the water resources, hydrochemical analyses of the surface and groundwater samples were performed. Groundwaters are Ca-Mg-HCO3, Ca-HCO3 and Ca-Mg-HCO3-CO3 facies. The lake water is Ca-Mg-HCO3-CO3 facies. The increase of Mg and Na are originated from Marmaris peridotite and Kızılcadag melange related to water‐rock interaction, respectively. The US salinity diagram, Wilcox diagram, residual sodium carbonate (RSC), permeability index (PI) and Magnesium hazard (MH) are used to assess the suitability of groundwater for agricultural purposes. Some of the surface and groundwater in the basin are not suitable for use as irrigation water. Agricultural activity is most important pollution in the plain. Nitrate content is increased as locally because of agricultural activity in the research area. In addition, heavy metal contents of groundwater such as Al, As, Cu, Cr, Fe, Mn, Ni, Pb and Zn were also researched. Increase of As is related to water rock interaction as dominant in the basin. Locally increases of Al, Fe, Mn and Zn concentrations are originated from geogenic and antropogenic factors. These concentrations are exceeded to drinking water standards as locally. Keywords: Yazır Lake, wetland, hydrogeology, hydrogeochemistry
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı, 2017.
Kaynakça var.
Bu çalışmada Yazır Gölü Sulak alan havzasının jeolojik, hidrojeolojik ve hidrojeokimyasal özellikleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Çalışma alanında Yeşilbarak napı, Likya napları, paraallokton ve neootokton konumlu kaya birimleri yüzeylemektedir. Çalışma alanındaki litolojik birimlerden alüvyon ve kireçtaşlarından yeraltısuyu alınmaktadır. Yeraltısuyunun yüzeyden derinliği 3.70⎼75.00 m arasında ölçülmüştür. Kurak dönemi temsil eden Kasım 2016 ölçümleri ile yağışlı dönemi temsil eden Nisan‐2017 yeraltısuyu seviye ölçümleri arasında 1‐40.03 m arasında değişen seviye düşümleri tespit edilmiştir. Çalışma alanındaki su kaynaklarının hidrojeokimyasal özelliklerini belirlemek amacıyla, yüzey ve yeraltısuyu örneklerinin hidrojeokimyasal analizleri yapılmıştır. İnceleme alanında yeraltısularının Ca-Mg-HCO3, Ca-HCO3, Ca-Mg-HCO3-CO3, göl sularının ise Ca-Mg-HCO3-CO3'lı sular fasiyesinde olduğu tespit edilmiştir. Yeraltısularında bölgesel olarak tespit edilen Mg artışı Marmaris peridoditi, Na artışının ise Kızılcadağ melanjı ile kaya‐su etkileşiminden kaynaklanmaktadır. Suların sulama suyu olarak kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi için ABD Tuzluluk laboratuarı ve Wilcox diyagramları ile Artıksal sodyum karbonat (RSC), Geçirgenlik indeksi (PI) ve Magnezyum Tehlikesi (MT) parametreleri kullanılmıştır. Havzada yüzey ve yeraltısularından bazılarının sulama suyu olarak kullanımı uygun bulunmamıştır. Bölgede yeraltısuları için en önemli kirletici unsur tarımsal faaliyetlerdir. Bu nedenle, havzada bölgesel olarak yeraltısularında nitrat içerikleri artmıştır. Ayrıca, havzadaki su kaynaklarında Al, As, Cu, Cr, Fe, Mn, Ni, Pb ve Zn gibi ağır metal içerikleri incelenmiştir. Havza genelinde yeraltısularında kaya su etkileşimi ile ilişkili olarak As artışı tespit edilmiştir. Ayrıca, bölgesel olarak Al, Fe, Mn ve Ni artışları gözlenmiştir. Bu artışların jeojenik ve antropojenik kökenli olduğu düşünülmektedir. Bu değerler yersel ölçekte içme suyu standartlarında verilen sınır değeri aşmaktadır. Anahtar Kelimeler: Yazır gölü, sulak alan, hidrojeoloji, hidrojeokimya
In this study, it has been investigated as detailed geological, hydrological, hydrogeological and hydrochemical features of Yazır Lake Wetland basin. Lycian nappes, Yeşilbarak nappes, paraalloctonous and neo‐autochtonous rock units are outcropped in the investigation area. Groundwater supplied from alluvium and limestone units. The depths from the surface of the groundwater in the plain were measured as between 3.70⎼75.00 m. Groundwater level decreased from 1‐40.03 m between November‐2016 (dry period) and April‐2017 (wet period). In order to determine hydrogeochemical features of the water resources, hydrochemical analyses of the surface and groundwater samples were performed. Groundwaters are Ca-Mg-HCO3, Ca-HCO3 and Ca-Mg-HCO3-CO3 facies. The lake water is Ca-Mg-HCO3-CO3 facies. The increase of Mg and Na are originated from Marmaris peridotite and Kızılcadag melange related to water‐rock interaction, respectively. The US salinity diagram, Wilcox diagram, residual sodium carbonate (RSC), permeability index (PI) and Magnesium hazard (MH) are used to assess the suitability of groundwater for agricultural purposes. Some of the surface and groundwater in the basin are not suitable for use as irrigation water. Agricultural activity is most important pollution in the plain. Nitrate content is increased as locally because of agricultural activity in the research area. In addition, heavy metal contents of groundwater such as Al, As, Cu, Cr, Fe, Mn, Ni, Pb and Zn were also researched. Increase of As is related to water rock interaction as dominant in the basin. Locally increases of Al, Fe, Mn and Zn concentrations are originated from geogenic and antropogenic factors. These concentrations are exceeded to drinking water standards as locally. Keywords: Yazır Lake, wetland, hydrogeology, hydrogeochemistry