Bu çalışmada, İkinci Dünya Savaşı Yıllarında Türk dış politikasına Sovyet etkisi hakkında bilgi verilmektedir.Türkiye ile Sovyetler Birliği arasındaki ilişkilerin temelinde Boğazlar meselesi bulunmaktadır. Ruslar, Çarlık döneminden beri her defasında Boğazların kontrolünü ele geçirme teşebbüsünde bulunmuştur. İkinci Dünya Savaşı sırasında da Sovyetler Birliği bu amacına ulaşabilmek için Türkiye’yi savaşa sokmaya çalışmıştır. Yayılmacı politika güden İtalya’nın ve Almanya’nın balkanlardaki ilerleyişinin durdurulamaması, Türkiye savaşa katılmadığı için müttefik devletler tarafından sorgulanmaya başlanılmıştır.Türkiye’nin savaşa girmeme gerekçesi görünürde ekonomik ve askeri yetersizlikler olarak ifade edilmiş olsa da asıl neden Sovyetler Birliği’ne güvenmemesidir. İkinci Dünya Savaşı’ndan Sovyetler Birliği’nin galip çıkmasının temelinde Batılı Devletlerin yardımları olmuştur. Türkiye savaş stratejik konumunu değerlendirerek denge politikası uygulayarak tarafsızlığını korumuştur. Batılı devletler Türkiye’yi savaşa sürükleyebilmek için görüşmeler ve konferanslar düzenlemiş olsalar da savaş dışı kalmayı başarmıştır. Savaşın sonlarına doğru Sovyetler Birliği’nin galibiyetini ilan etmesiyle Türkiye Sovyetler Birliği’nden gelebilecek tehlikelerden dolayı ABD ve İngiltere ile iyi ilişkiler içerisine girmiştir. Türkiye’nin bu tutumu sonucunda Sovyetler Birliği ile olan ilişkileri kopmuştur. ABD Başkanı Roosvelt’in ölümüyle yerine geçen Truman’ın Sovyetler Birliği’ne karşı uygulamış olduğu dış siyasetinin sert olmasından dolayı Türkiye kendinde güven hissetmiştir. Bu güvenden dolayı Sovyetler Birliği emellerine ulaşamamıştır. Soğuk Savaş dönemine girilirken Türkiye Sovyetler Birliği’nin tehditkâr politikasından korunabilmek için NATO’ya dâhil olmuştur. Anahtar Kelimeler: İkinci Dünya Savaşı, Türkiye, Sovyetler Birliği, Fransa, İngiltere.
In this study, the effect of the Second World War, the Soviet provide information on the years of Turkish foreign policy.At the heart of the relations between Turkey and Russia, Straits question is the main problem. Russians have attempted to take control over the Straits many times since the Soviet Russia Period. During the Second World War, Soviet Russia tried to pull Turkey into the battle to achieve this goal. Since the failure of preventing İtaly and Germany because of the failure to stop Italy and Germany who have expansionist policies in Balkans was questioned the Turkey’s participation to the war by the allied powers. Although the apparent reason of Turkey’s keeping hisself out of the war was suggested because of the military and economic adequacies, the real reason was the lack of trust in Russia. At the heart of the Soviet Russia’s victory in the second World War lies the supports of the western countries. Turkey considered his strategic place well and stayed neutral thanks to itsbalance policy.Despite the conferences and meetings which was held to pull Turkey into the war, Turkey achieved to keep hisself out of the war. Towards the end of the war, after the Soviet Russia’s decleration of victory, Turkey established good relations with USA and England against the threats that might come from Soviet Russia. As a result of Turkey’s this attitude, relations between Russia and Turkey broke off. Turkey felt confidence in hisself against Russia because of the hard foreign policies of Truman, successor of the U.S. president Roosvelt. Thanks to this self-confidence, Russia couldn’t achieve his goals. At the beginning of the Cold War Era, Turkey participated in NATO to protect himself against the threathening policies of Russia. Keywords: Second World War, Turkey, SovietRussia, France, England.
Tez (Yüksek Lisans)- Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, 2013.
Kaynakça var.
Bu çalışmada, İkinci Dünya Savaşı Yıllarında Türk dış politikasına Sovyet etkisi hakkında bilgi verilmektedir.Türkiye ile Sovyetler Birliği arasındaki ilişkilerin temelinde Boğazlar meselesi bulunmaktadır. Ruslar, Çarlık döneminden beri her defasında Boğazların kontrolünü ele geçirme teşebbüsünde bulunmuştur. İkinci Dünya Savaşı sırasında da Sovyetler Birliği bu amacına ulaşabilmek için Türkiye’yi savaşa sokmaya çalışmıştır. Yayılmacı politika güden İtalya’nın ve Almanya’nın balkanlardaki ilerleyişinin durdurulamaması, Türkiye savaşa katılmadığı için müttefik devletler tarafından sorgulanmaya başlanılmıştır.Türkiye’nin savaşa girmeme gerekçesi görünürde ekonomik ve askeri yetersizlikler olarak ifade edilmiş olsa da asıl neden Sovyetler Birliği’ne güvenmemesidir. İkinci Dünya Savaşı’ndan Sovyetler Birliği’nin galip çıkmasının temelinde Batılı Devletlerin yardımları olmuştur. Türkiye savaş stratejik konumunu değerlendirerek denge politikası uygulayarak tarafsızlığını korumuştur. Batılı devletler Türkiye’yi savaşa sürükleyebilmek için görüşmeler ve konferanslar düzenlemiş olsalar da savaş dışı kalmayı başarmıştır. Savaşın sonlarına doğru Sovyetler Birliği’nin galibiyetini ilan etmesiyle Türkiye Sovyetler Birliği’nden gelebilecek tehlikelerden dolayı ABD ve İngiltere ile iyi ilişkiler içerisine girmiştir. Türkiye’nin bu tutumu sonucunda Sovyetler Birliği ile olan ilişkileri kopmuştur. ABD Başkanı Roosvelt’in ölümüyle yerine geçen Truman’ın Sovyetler Birliği’ne karşı uygulamış olduğu dış siyasetinin sert olmasından dolayı Türkiye kendinde güven hissetmiştir. Bu güvenden dolayı Sovyetler Birliği emellerine ulaşamamıştır. Soğuk Savaş dönemine girilirken Türkiye Sovyetler Birliği’nin tehditkâr politikasından korunabilmek için NATO’ya dâhil olmuştur. Anahtar Kelimeler: İkinci Dünya Savaşı, Türkiye, Sovyetler Birliği, Fransa, İngiltere.
In this study, the effect of the Second World War, the Soviet provide information on the years of Turkish foreign policy.At the heart of the relations between Turkey and Russia, Straits question is the main problem. Russians have attempted to take control over the Straits many times since the Soviet Russia Period. During the Second World War, Soviet Russia tried to pull Turkey into the battle to achieve this goal. Since the failure of preventing İtaly and Germany because of the failure to stop Italy and Germany who have expansionist policies in Balkans was questioned the Turkey’s participation to the war by the allied powers. Although the apparent reason of Turkey’s keeping hisself out of the war was suggested because of the military and economic adequacies, the real reason was the lack of trust in Russia. At the heart of the Soviet Russia’s victory in the second World War lies the supports of the western countries. Turkey considered his strategic place well and stayed neutral thanks to itsbalance policy.Despite the conferences and meetings which was held to pull Turkey into the war, Turkey achieved to keep hisself out of the war. Towards the end of the war, after the Soviet Russia’s decleration of victory, Turkey established good relations with USA and England against the threats that might come from Soviet Russia. As a result of Turkey’s this attitude, relations between Russia and Turkey broke off. Turkey felt confidence in hisself against Russia because of the hard foreign policies of Truman, successor of the U.S. president Roosvelt. Thanks to this self-confidence, Russia couldn’t achieve his goals. At the beginning of the Cold War Era, Turkey participated in NATO to protect himself against the threathening policies of Russia. Keywords: Second World War, Turkey, SovietRussia, France, England.