Günümüzdeki Alevi-Sünni ilişkilerinde tarihi arka plan önemlidir. Türklerin İslâm'ı din kabul etmesiyle birlikte onlarda Hz. Peygamber'e ve onun Ehl-i Beyt'ine büyük bir sevgi oluşmuştur. Bunun yanında, onlara haksızlık ve zulüm yapanlara karşı Türklerde kin ve nefret ortaya çıkmıştır. Türkler karakterleri gereği her zaman mazlumun yanında yer almışlardır. Türklerdeki bu sevgi ve nefret bir takım çevrelerce kendi menfaatlerine uygun olarak kullanılmıştır. Osmanlı-Safevi mücadelesiyle iyice ayyuka çıkmıştır. İki taraf da kendilerini haklı çıkarmak için birbirlerine karşı telafisi mümkün olmayan ve günümüze kadar devam edecek kötüleme kampanyaları başlatmıştır. Bazı kavramlara kötü anlamlar yüklenmiştir. Böylece Alevi-Sünni ilişkileri farklı düzeylerde günümüze kadar gelmiştir. Alevililik, sözlü kültür ve her yörenin kendi gelenek-göreneklerini içermesi bakımından karmaşık gibi gözükmektedir. Konu ön yargılardan uzak, objektif ve bilimsel olarak ele alınmalıdır. Alevilik, bazı kesimler tarafından siyasi ve ideolojik malzeme olarak kullanılmaktadır. Bunun için Alevi tanımlaması da güçleşmektedir. Günümüzde Alevilikle ile ilgili güncel sorunlar da yok değildir. Sorunların çözümünde duygusallık kenara bırakılıp bilimsel gerçeklere bakılmalıdır. Bugün için Aleviliği İslâm'dan ayrı bir din gibi göstermek isteyenler Alevi-Sünni ilişkilerini menfi yönde etkilemektedir. Günümüzdeki Alevi-Sünni ilişkileri eskiye nazaran müspet yöndedir. Eğitim seviyesinin artması, kentleşme ve modernleşmeyle birlikte farklılıklar görmezden gelinmekte, insanlar gelenek ve göreneklerdeki benzerlikler ile bütünleşmenin yollarını aramaktadırlar. Dolayısıyla bütünleşmenin sağlanabilmesi geçmişte meydana gelen olayların tarihi arka planını bilmekten geçmektedir. Farklılıkları zenginlik görerek günümüzde müspet yönde ilerleyen Alevi-Sünni bütünleşmesine katkı sağlanabilinir. Anahtar Kelimeler: Alevi, Kızılbaş, Farklılaşma, Sünni.
Historical background is important in Alevi-Sunni relations at present. After the Turks accepted Islam, they had a strong liking for Hz. Muhammed and ahl al-bayt. Besides that, Turks was filled with hated them who oppressed ahl al-bayt. Alevi-Sunni relations came out Ottoman-Savafid struggle. Both sides start a campaign for justify themselves. Some consepts ascribed a meaning to bad sense. Alawism seems to complex due to oral culture and every region contain their own traditions. Theme, should be dealt with objectively and scientifically. Alavism is used as a political and ideological material by certain sections. Current problems are found related to Alawism at present. In the solution of problem should be used scientific facts. Alevi-Sunni relations is a positive compared to the past. People are looking for ways to integrate with the similarities in customs, education, urbanization and modernization. In order to integration, historical background of occurrence in past should be known. Keywords: Alevi, Sunni, Differentiation, Kızılbash.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, 2016.
Kaynakça var.
Günümüzdeki Alevi-Sünni ilişkilerinde tarihi arka plan önemlidir. Türklerin İslâm'ı din kabul etmesiyle birlikte onlarda Hz. Peygamber'e ve onun Ehl-i Beyt'ine büyük bir sevgi oluşmuştur. Bunun yanında, onlara haksızlık ve zulüm yapanlara karşı Türklerde kin ve nefret ortaya çıkmıştır. Türkler karakterleri gereği her zaman mazlumun yanında yer almışlardır. Türklerdeki bu sevgi ve nefret bir takım çevrelerce kendi menfaatlerine uygun olarak kullanılmıştır. Osmanlı-Safevi mücadelesiyle iyice ayyuka çıkmıştır. İki taraf da kendilerini haklı çıkarmak için birbirlerine karşı telafisi mümkün olmayan ve günümüze kadar devam edecek kötüleme kampanyaları başlatmıştır. Bazı kavramlara kötü anlamlar yüklenmiştir. Böylece Alevi-Sünni ilişkileri farklı düzeylerde günümüze kadar gelmiştir. Alevililik, sözlü kültür ve her yörenin kendi gelenek-göreneklerini içermesi bakımından karmaşık gibi gözükmektedir. Konu ön yargılardan uzak, objektif ve bilimsel olarak ele alınmalıdır. Alevilik, bazı kesimler tarafından siyasi ve ideolojik malzeme olarak kullanılmaktadır. Bunun için Alevi tanımlaması da güçleşmektedir. Günümüzde Alevilikle ile ilgili güncel sorunlar da yok değildir. Sorunların çözümünde duygusallık kenara bırakılıp bilimsel gerçeklere bakılmalıdır. Bugün için Aleviliği İslâm'dan ayrı bir din gibi göstermek isteyenler Alevi-Sünni ilişkilerini menfi yönde etkilemektedir. Günümüzdeki Alevi-Sünni ilişkileri eskiye nazaran müspet yöndedir. Eğitim seviyesinin artması, kentleşme ve modernleşmeyle birlikte farklılıklar görmezden gelinmekte, insanlar gelenek ve göreneklerdeki benzerlikler ile bütünleşmenin yollarını aramaktadırlar. Dolayısıyla bütünleşmenin sağlanabilmesi geçmişte meydana gelen olayların tarihi arka planını bilmekten geçmektedir. Farklılıkları zenginlik görerek günümüzde müspet yönde ilerleyen Alevi-Sünni bütünleşmesine katkı sağlanabilinir. Anahtar Kelimeler: Alevi, Kızılbaş, Farklılaşma, Sünni.
Historical background is important in Alevi-Sunni relations at present. After the Turks accepted Islam, they had a strong liking for Hz. Muhammed and ahl al-bayt. Besides that, Turks was filled with hated them who oppressed ahl al-bayt. Alevi-Sunni relations came out Ottoman-Savafid struggle. Both sides start a campaign for justify themselves. Some consepts ascribed a meaning to bad sense. Alawism seems to complex due to oral culture and every region contain their own traditions. Theme, should be dealt with objectively and scientifically. Alavism is used as a political and ideological material by certain sections. Current problems are found related to Alawism at present. In the solution of problem should be used scientific facts. Alevi-Sunni relations is a positive compared to the past. People are looking for ways to integrate with the similarities in customs, education, urbanization and modernization. In order to integration, historical background of occurrence in past should be known. Keywords: Alevi, Sunni, Differentiation, Kızılbash.