Toplumların sosyal, siyasal ve kültürel özelliklerine göre farklılıklar gösteren aile kurumu, toplumun temelini oluşturan en eski ve önemli toplumsal kurumlardan biridir. Evlilik ise aile birliğini meydana getirmek, neslin devamlılığını sağlamak için toplumsal ve hukuki düzenlemelerle oluşturulan birliktir. Evlilik işleyişi her toplumun yazılı ve yazısız kurallarına göre farklılıklar içermektedir. Toplumlar arasında yaşanan değişmeler aile kurumunu etkilemiştir. Sanayileşmenin etkisiyle modernizmin getirdiği yeniliklerden dolayı aile içi ilişkilerinin geleneksel özelliklerinin öneminin kaybetmesi görülmüştür. Türk toplulukları içinde yer alan Azerbaycan ve Kırgızistan'ın yetmiş yıl gibi bir süre boyunca Sovyet hâkimiyeti altına girmesi kurumsal anlamda aile kurumunu etkilemiştir. Türk dünyasında aile ve evlilik yapısının incelendiği bu çalışma; Türkiye'de Isparta şehri, Azerbaycan'da Bakü şehri ve Kırgızistan'da Bişkek şehrinde gerçekleştirilmiş sosyolojik bir araştırmadır. Aile kurumu literatür taraması yapılarak ele alınmıştır. Bu çalışma Türk kültüründe aile kurumunun işleyişini anlamak amacıyla yapılmıştır. Gözlem, görüşme teknikleriyle elde edilen verilerden, Türk topluluklarının aile yapısında ve evlilik işleyişlerinde farklılıkların ve benzerliklerin olduğu, sosyal, siyasal ve kültürel değişmeler nedeniyle bireysel ve toplumsal yapıda oluşan ciddi değişimlerin aile yapılarını etkilediği sonucuna varılmıştır. Bu değişmeler yaşanmasına rağmen aile yapısının temel değerlerini koruduğu da belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Aile kurumu, Evlilik, Sosyal, Siyasal, Kültürel, Azerbaycan-Bakü, Kırgızistan-Bişkek, Türkiye-Isparta.
The family institution, which differs according to the social, political and cultural characteristics of the societies, is one of the oldest and most important social institutions that constitute the basic of society. Marriage is a union created by social and legal arrangements to bring abouot family unity, ensure the continuity of the generation. The functioning of marriage involves differences according to the written and unwritten rules of each society. Changes between the societies have affected the family institution. Due to the innovations brought by modernism under the influence of industrialization have been seen to lose the importance of the traditional characteristics of family relations. Azerbaijan and Kyrgzstan, which are within the Turkish communities, have been under Soviet domination for a period of seventy years have influenced the family institution in the institutional sense. This study, which examines the structure of family and marriage in the Turkish world is a social research in Isparta city in Turkey, Baku city in Azerbaijan and Bishkek city in Kyrgyzstan. The family institution has been taken into consideration by conducting a literature review. This study was carried out in order to understand the functioning of the family institution in Turkish culture. From the data obtained from observation and interview techniques, it has been concluded that serious changes in both individual and social structure affect family structures because of the social, political and cultural changes in Turkish communities in which differences and similarities exist in the family structure and marriage processes. Although these changes have been experienced, it has been determined that the family structure retains its basic values. Keywords: Family İnstitution, Marriage, Social, Political, Cultural Azerbaijan-Baku, Kyrgyzstan-Bishkek, Turkey-Isparta.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji Anabilim Dalı, 2019.
Kaynakça var.
Toplumların sosyal, siyasal ve kültürel özelliklerine göre farklılıklar gösteren aile kurumu, toplumun temelini oluşturan en eski ve önemli toplumsal kurumlardan biridir. Evlilik ise aile birliğini meydana getirmek, neslin devamlılığını sağlamak için toplumsal ve hukuki düzenlemelerle oluşturulan birliktir. Evlilik işleyişi her toplumun yazılı ve yazısız kurallarına göre farklılıklar içermektedir. Toplumlar arasında yaşanan değişmeler aile kurumunu etkilemiştir. Sanayileşmenin etkisiyle modernizmin getirdiği yeniliklerden dolayı aile içi ilişkilerinin geleneksel özelliklerinin öneminin kaybetmesi görülmüştür. Türk toplulukları içinde yer alan Azerbaycan ve Kırgızistan'ın yetmiş yıl gibi bir süre boyunca Sovyet hâkimiyeti altına girmesi kurumsal anlamda aile kurumunu etkilemiştir. Türk dünyasında aile ve evlilik yapısının incelendiği bu çalışma; Türkiye'de Isparta şehri, Azerbaycan'da Bakü şehri ve Kırgızistan'da Bişkek şehrinde gerçekleştirilmiş sosyolojik bir araştırmadır. Aile kurumu literatür taraması yapılarak ele alınmıştır. Bu çalışma Türk kültüründe aile kurumunun işleyişini anlamak amacıyla yapılmıştır. Gözlem, görüşme teknikleriyle elde edilen verilerden, Türk topluluklarının aile yapısında ve evlilik işleyişlerinde farklılıkların ve benzerliklerin olduğu, sosyal, siyasal ve kültürel değişmeler nedeniyle bireysel ve toplumsal yapıda oluşan ciddi değişimlerin aile yapılarını etkilediği sonucuna varılmıştır. Bu değişmeler yaşanmasına rağmen aile yapısının temel değerlerini koruduğu da belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Aile kurumu, Evlilik, Sosyal, Siyasal, Kültürel, Azerbaycan-Bakü, Kırgızistan-Bişkek, Türkiye-Isparta.
The family institution, which differs according to the social, political and cultural characteristics of the societies, is one of the oldest and most important social institutions that constitute the basic of society. Marriage is a union created by social and legal arrangements to bring abouot family unity, ensure the continuity of the generation. The functioning of marriage involves differences according to the written and unwritten rules of each society. Changes between the societies have affected the family institution. Due to the innovations brought by modernism under the influence of industrialization have been seen to lose the importance of the traditional characteristics of family relations. Azerbaijan and Kyrgzstan, which are within the Turkish communities, have been under Soviet domination for a period of seventy years have influenced the family institution in the institutional sense. This study, which examines the structure of family and marriage in the Turkish world is a social research in Isparta city in Turkey, Baku city in Azerbaijan and Bishkek city in Kyrgyzstan. The family institution has been taken into consideration by conducting a literature review. This study was carried out in order to understand the functioning of the family institution in Turkish culture. From the data obtained from observation and interview techniques, it has been concluded that serious changes in both individual and social structure affect family structures because of the social, political and cultural changes in Turkish communities in which differences and similarities exist in the family structure and marriage processes. Although these changes have been experienced, it has been determined that the family structure retains its basic values. Keywords: Family İnstitution, Marriage, Social, Political, Cultural Azerbaijan-Baku, Kyrgyzstan-Bishkek, Turkey-Isparta.