Dünyada her ülke ve kent kentsel dinamikler, ekonomik, sosyal ve kültürel yapı bağlamında birbirinden farklı kentleşme süreçleri geçirmiştir. Artan nüfus ve kentleşme dinamiklerinin getirmiş olduğu ihtiyaçlar doğrultusunda kentsel planlama çalışmalarına ihtiyaç duyulmuştur. 19. yüzyılda Sanayi Devrimi sonrası kentsel mekânda yaşanan değişiklikler nedeniyle kent planlaması bir disiplin olarak ele alınmıştır. Bu süreç itibariyle Avrupa'da sağlık alanında çıkarılan kanunlar ile kentsel planlama çalışmaları başlamıştır. Türkiye'de ise kent planlama deneyimi 19. yüzyılın sonuna doğru İstanbul'da gerçekleşmiştir. Bu çalışmalar İstanbul'da çıkan büyük yangınların geride bıraktığı zararın ortadan kaldırılması ve göçmen nüfusun yerleştirileceği alanların planlanması yönünde planlamaya ait ilk adımlar olmuştur. Türkiye'de öncelikle merkez kentlerde başlayan planlama çalışmaları Anadolu coğrafyasında farklı ölçeklerdeki kentler ve kentsel yerleşimlerde de gerçekleştirilmiştir. Günümüze kadar geçen süreç içerisinde kent planlama çalışmaları devam ederken bu çalışmaları etkileyen kentleşme dönemleri çerçevesinde kentlerin mekânsal gelişimleri de sürmektedir. Kentlerin gelişimini etkileyen büyük ölçekli yatırım kararları ve bu kararların etkisiyle nüfus yoğunluğunun artması aynı zamanda kentsel planlama çalışmalarını da etkilemiştir. Bu bağlamda çalışmada yatırım kararları ve planlama çalışmalarının kentsel mekânın gelişimine olan etkileri incelenmiştir. Bu doğrultuda Elazığ kenti imar planları, yatırım kararları ve plan değişikliklerinin kentsel mekânın gelişimine olan etkisi kentleşme dönemleri kapsamında incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Kentsel Mekânsal Gelişme, Kentsel Planlama, Büyük Ölçekli Yatırım Kararları, Elazığ.
Every country and city in the world has gone through different urbanization processes in the context of urban dynamics, economic, social and cultural structures. Urban planning studies were needed in line with the needs brought by the increasing population and urbanization dynamics. Due to the changes in the urban space after the Industrial Revolution in the 19th century, urban planning was considered as a discipline. As of this process, urban planning studies have started with the laws enacted in the field of health in Europe. In Turkey, the urban planning experience took place in Istanbul towards the end of the 19th century. These studies were the first steps of planning to eliminate the damage left behind by the big fires in Istanbul and to plan the areas where the immigrant population will be settled. Planning studies, which started primarily in central cities in Turkey, were also carried out in cities of different scales and urban settlements in the Anatolian geography. While urban planning studies continue until today, spatial developments of cities continue within the framework of urbanization periods that affect these studies. Large-scale investment decisions affecting the development of cities and the increase in population density with the effect of these decisions also affected urban planning studies. In this context, the effects of investment decisions and planning studies on the development of urban space are examined in this study. In this direction, the effects of Elazig city zoning plans, investment decisions and plan changes on the development of urban space have been examined within the scope of urbanization periods. Keywords: Urban Spatial Development, Urban Planning, Large Scale Investment Decisions, Elazığ.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Şehir ve Bölge Planlama Anabilim Dalı, 2021.
Kaynakça var.
Dünyada her ülke ve kent kentsel dinamikler, ekonomik, sosyal ve kültürel yapı bağlamında birbirinden farklı kentleşme süreçleri geçirmiştir. Artan nüfus ve kentleşme dinamiklerinin getirmiş olduğu ihtiyaçlar doğrultusunda kentsel planlama çalışmalarına ihtiyaç duyulmuştur. 19. yüzyılda Sanayi Devrimi sonrası kentsel mekânda yaşanan değişiklikler nedeniyle kent planlaması bir disiplin olarak ele alınmıştır. Bu süreç itibariyle Avrupa'da sağlık alanında çıkarılan kanunlar ile kentsel planlama çalışmaları başlamıştır. Türkiye'de ise kent planlama deneyimi 19. yüzyılın sonuna doğru İstanbul'da gerçekleşmiştir. Bu çalışmalar İstanbul'da çıkan büyük yangınların geride bıraktığı zararın ortadan kaldırılması ve göçmen nüfusun yerleştirileceği alanların planlanması yönünde planlamaya ait ilk adımlar olmuştur. Türkiye'de öncelikle merkez kentlerde başlayan planlama çalışmaları Anadolu coğrafyasında farklı ölçeklerdeki kentler ve kentsel yerleşimlerde de gerçekleştirilmiştir. Günümüze kadar geçen süreç içerisinde kent planlama çalışmaları devam ederken bu çalışmaları etkileyen kentleşme dönemleri çerçevesinde kentlerin mekânsal gelişimleri de sürmektedir. Kentlerin gelişimini etkileyen büyük ölçekli yatırım kararları ve bu kararların etkisiyle nüfus yoğunluğunun artması aynı zamanda kentsel planlama çalışmalarını da etkilemiştir. Bu bağlamda çalışmada yatırım kararları ve planlama çalışmalarının kentsel mekânın gelişimine olan etkileri incelenmiştir. Bu doğrultuda Elazığ kenti imar planları, yatırım kararları ve plan değişikliklerinin kentsel mekânın gelişimine olan etkisi kentleşme dönemleri kapsamında incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Kentsel Mekânsal Gelişme, Kentsel Planlama, Büyük Ölçekli Yatırım Kararları, Elazığ.
Every country and city in the world has gone through different urbanization processes in the context of urban dynamics, economic, social and cultural structures. Urban planning studies were needed in line with the needs brought by the increasing population and urbanization dynamics. Due to the changes in the urban space after the Industrial Revolution in the 19th century, urban planning was considered as a discipline. As of this process, urban planning studies have started with the laws enacted in the field of health in Europe. In Turkey, the urban planning experience took place in Istanbul towards the end of the 19th century. These studies were the first steps of planning to eliminate the damage left behind by the big fires in Istanbul and to plan the areas where the immigrant population will be settled. Planning studies, which started primarily in central cities in Turkey, were also carried out in cities of different scales and urban settlements in the Anatolian geography. While urban planning studies continue until today, spatial developments of cities continue within the framework of urbanization periods that affect these studies. Large-scale investment decisions affecting the development of cities and the increase in population density with the effect of these decisions also affected urban planning studies. In this context, the effects of investment decisions and planning studies on the development of urban space are examined in this study. In this direction, the effects of Elazig city zoning plans, investment decisions and plan changes on the development of urban space have been examined within the scope of urbanization periods. Keywords: Urban Spatial Development, Urban Planning, Large Scale Investment Decisions, Elazığ.