Büyük patlama teorisine göre radyasyon evrenin yaratılışından beri mevcuttur. Bu radyasyonun yanında ki doğal radyasyon olarak adlandırılır, teknolojik yollarla elde edilen radyasyon vardır ki bu da yapay radyasyon olarak adlandırılır. Radyasyon araştırmadan enerji üretimen kadar geniş bir alanda kullanılır. Radyasyonun yüksek dozda kullanılması insan hücresi için zararlı olabilmektedir. Bu zararlı etkilerden korunmak gereklidir ve bu yüzden bilimde radyasyon dozimetre alanı geliştirilmiştir. Radyasyondan korunmada zaman, uzaklık ve zırhlama üç temel yol iken sonuncusu daha önemlidir. Kurşun ve kurşun bazlı malzemelere alternatif olarak yeni malzeme geliştirilmesi önemlidir. Nitekim bu tezde çinko oksit ilave edilmiş cam örneklerinin radyasyon soğurm özellikleri ölçülmüştür. Ölçümler Süleyman Demirel Üniversitesi Fizik Bölümünde bulunan gamma spektrometresi ile gerçekleştirilmiştir. Spektrometre NaI(Tl) detektörü ve sayım sisteminden oluşmaktadır. Gamma ışınları 662, 1173 ve 1332 keV enerjili 60Co ve 137Cs kaynaklarından elde edilmiştir. Bu çalışmada çinko oksitin cam örneklere ilave edilmesi cam örneklerinin radyasyon soğurma özelliklerini arttırdığını göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Cam , Radyasyon Zırhlama Malzeme, Radyasyondan Korunma, sağlık fiziği
According to Big-Bang theory the radiation has existed since the creation of universe. Besides this radiation so-called natural radiation, it may also be obtained using technological ways and this is called man-made radiation. The radiation is utilized in assortment of different sector from research to energy. Using radiation in the high exposure dose can be harmful to humans cell. This requires protection from this hazardous effect and thus radiation dosimetry developed in science. While the basic ways of radiation protection are time, distance and shielding, the latest one is very important. Development of radiation shielding material is important as alternative to lead and lead based materials. Thus in this thesis radiation shielding properties of glass doped with zinc oxide in different concentrations have been measured. The measurement was performed using gamma spectrometer located in Suleyman Demirel University Physics department. The spectrometer contains NaI(Tl) detector and counting system. The gamma rays were obtained from 60Co and 137Cs sources with 662, 1173 and 1332 keV energies. Through this study, it was found that the addition of ZnO in glass enhances the radiation protection properties of glasses. Keywords: Glass, Shielding materials, Radiation protection ,Health physics.
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fizik Anabilim Dalı, 2022.
Kaynakça var.
Büyük patlama teorisine göre radyasyon evrenin yaratılışından beri mevcuttur. Bu radyasyonun yanında ki doğal radyasyon olarak adlandırılır, teknolojik yollarla elde edilen radyasyon vardır ki bu da yapay radyasyon olarak adlandırılır. Radyasyon araştırmadan enerji üretimen kadar geniş bir alanda kullanılır. Radyasyonun yüksek dozda kullanılması insan hücresi için zararlı olabilmektedir. Bu zararlı etkilerden korunmak gereklidir ve bu yüzden bilimde radyasyon dozimetre alanı geliştirilmiştir. Radyasyondan korunmada zaman, uzaklık ve zırhlama üç temel yol iken sonuncusu daha önemlidir. Kurşun ve kurşun bazlı malzemelere alternatif olarak yeni malzeme geliştirilmesi önemlidir. Nitekim bu tezde çinko oksit ilave edilmiş cam örneklerinin radyasyon soğurm özellikleri ölçülmüştür. Ölçümler Süleyman Demirel Üniversitesi Fizik Bölümünde bulunan gamma spektrometresi ile gerçekleştirilmiştir. Spektrometre NaI(Tl) detektörü ve sayım sisteminden oluşmaktadır. Gamma ışınları 662, 1173 ve 1332 keV enerjili 60Co ve 137Cs kaynaklarından elde edilmiştir. Bu çalışmada çinko oksitin cam örneklere ilave edilmesi cam örneklerinin radyasyon soğurma özelliklerini arttırdığını göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Cam , Radyasyon Zırhlama Malzeme, Radyasyondan Korunma, sağlık fiziği
According to Big-Bang theory the radiation has existed since the creation of universe. Besides this radiation so-called natural radiation, it may also be obtained using technological ways and this is called man-made radiation. The radiation is utilized in assortment of different sector from research to energy. Using radiation in the high exposure dose can be harmful to humans cell. This requires protection from this hazardous effect and thus radiation dosimetry developed in science. While the basic ways of radiation protection are time, distance and shielding, the latest one is very important. Development of radiation shielding material is important as alternative to lead and lead based materials. Thus in this thesis radiation shielding properties of glass doped with zinc oxide in different concentrations have been measured. The measurement was performed using gamma spectrometer located in Suleyman Demirel University Physics department. The spectrometer contains NaI(Tl) detector and counting system. The gamma rays were obtained from 60Co and 137Cs sources with 662, 1173 and 1332 keV energies. Through this study, it was found that the addition of ZnO in glass enhances the radiation protection properties of glasses. Keywords: Glass, Shielding materials, Radiation protection ,Health physics.