Duygu kavramına yönelik bilimsel araştırmaların sayısı son zamanlarda giderek artış göstermektedir. Akademik çalışmalarda, duyguların çalışma ortamı üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu sonucu ön plana çıkmaktadır. Bu çalışma duyguların önemi ve örgütsel vatandaşlık davranışı (ÖVD) üzerindeki etkisine odaklanmaktadır. Çalışma ile Türk ve Ürdün üniversitelerinden katılım sağlayan akademisyenler arasındaki farklılıkların tespit edilmesi amaçlamaktadır. Literatürde, araştırmacılar tarafından temel insan duyguları ve bunların ÖVD ve diğer ilişkili kavramlar üzerindeki etkilerini incelenmiştir. Bu çalışma, Plutchik tarafından tasvir edildiği şekliyle bileşik duyguları ve bunların Organ tarafından sunulan örgütsel vatandaşlık davranışı boyutları (ÖVDB'ler) üzerindeki etkilerini tek bir çalışmada inceleyen ve analiz eden öncü bir çalışmadır. Bu çalışmada kavramlar arasındaki duygusal seviyeyi ölçmek için nicel bir yaklaşım benimsenmiştir. Araştırma, Türkiye ve Ürdün üniversitelerinde çalışan 621 akademisyenden oluşan bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Anket sonuçlarının SPSS 20 programı kullanılarak analizi, sevgi, teslimiyet, huşu, iyimserlik ve saldırganlık gibi duyguların ÖVDB'ler üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu ortaya koyarken, üç birleşik duygu: hayal kırıklığı, pişmanlık ve aşağılama önemli ölçüde küçük bir etkiye sahiptir. Ayrıca, Türk ve Ürdün üniversitelerinin akademisyenleri tarafından verilen yanıtlar arasındaki farklılıklar, hem duygular, hem de ÖVDB'ler için önemli ölçüde farklılaşma eğilimindedir. Son olarak, çalışmada farkındalığı artırmaya ve duygusal yönetim ve ÖVD uygulamalarını teşvik etmeye, ÖVD ve işyeri ortamındaki duygular hakkında daha fazla araştırma yapmaya ve üniversitelerde olumlu duyguları ve ÖVD'yi pekiştirecek mekanizmaları tanıtmaya odaklanan birkaç öneri yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Duygular, Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Üniversite, Türkiye, Ürdün
Affective science research has recently witnessed a growing interest in human emotions. It has been found that emotions have a significant impact on the work environment. This study focuses on the significance of emotions and their effect on organizational citizenship behavior (OCB). It aims to determine the differences between responses of academicians in Turkish and Jordanian universities. Researchers have studied the basic human emotions and their impact on OCB and other relevant topics. This study, however, is probably the first that examines and analyzes compound emotions as delineated by Plutchik and their impact on organizational citizenship behavior dimensions (OCBDs), introduced by Organ, in a single study. To achieve this practical addition, a quantitative approach has been adopted to measure the emotional level among subjects. The study was conducted on a sample of 621 academicians from Turkish and Jordanian universities. Analysis of the questionnaire results using SPSS version 20 revealed that emotions, including love, submission, awe, optimism, and aggressiveness have a significant effect on OCBDs, while the three compound emotions: disappointment, remorse, and contempt, have a significantly minor effect. Also, the differences between responses given by the academicians of Turkish and Jordanian universities tended to be significantly marginal for both sets of emotions and OCBDs. Finally, a few recommendations have been made focusing on raising awareness and encouraging the practice of emotional management and OCB, conducting more research on OCB and emotions in the workplace environment, and introducing mechanisms to reinforce positive emotions and OCB at universities. Keywords: Emotion, Organizational citizenship behavior, University, Turkey, Jordan.
Tez (Doktora-PhD), Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, 2021.
Kaynakça var.
Duygu kavramına yönelik bilimsel araştırmaların sayısı son zamanlarda giderek artış göstermektedir. Akademik çalışmalarda, duyguların çalışma ortamı üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu sonucu ön plana çıkmaktadır. Bu çalışma duyguların önemi ve örgütsel vatandaşlık davranışı (ÖVD) üzerindeki etkisine odaklanmaktadır. Çalışma ile Türk ve Ürdün üniversitelerinden katılım sağlayan akademisyenler arasındaki farklılıkların tespit edilmesi amaçlamaktadır. Literatürde, araştırmacılar tarafından temel insan duyguları ve bunların ÖVD ve diğer ilişkili kavramlar üzerindeki etkilerini incelenmiştir. Bu çalışma, Plutchik tarafından tasvir edildiği şekliyle bileşik duyguları ve bunların Organ tarafından sunulan örgütsel vatandaşlık davranışı boyutları (ÖVDB'ler) üzerindeki etkilerini tek bir çalışmada inceleyen ve analiz eden öncü bir çalışmadır. Bu çalışmada kavramlar arasındaki duygusal seviyeyi ölçmek için nicel bir yaklaşım benimsenmiştir. Araştırma, Türkiye ve Ürdün üniversitelerinde çalışan 621 akademisyenden oluşan bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Anket sonuçlarının SPSS 20 programı kullanılarak analizi, sevgi, teslimiyet, huşu, iyimserlik ve saldırganlık gibi duyguların ÖVDB'ler üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu ortaya koyarken, üç birleşik duygu: hayal kırıklığı, pişmanlık ve aşağılama önemli ölçüde küçük bir etkiye sahiptir. Ayrıca, Türk ve Ürdün üniversitelerinin akademisyenleri tarafından verilen yanıtlar arasındaki farklılıklar, hem duygular, hem de ÖVDB'ler için önemli ölçüde farklılaşma eğilimindedir. Son olarak, çalışmada farkındalığı artırmaya ve duygusal yönetim ve ÖVD uygulamalarını teşvik etmeye, ÖVD ve işyeri ortamındaki duygular hakkında daha fazla araştırma yapmaya ve üniversitelerde olumlu duyguları ve ÖVD'yi pekiştirecek mekanizmaları tanıtmaya odaklanan birkaç öneri yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Duygular, Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Üniversite, Türkiye, Ürdün
Affective science research has recently witnessed a growing interest in human emotions. It has been found that emotions have a significant impact on the work environment. This study focuses on the significance of emotions and their effect on organizational citizenship behavior (OCB). It aims to determine the differences between responses of academicians in Turkish and Jordanian universities. Researchers have studied the basic human emotions and their impact on OCB and other relevant topics. This study, however, is probably the first that examines and analyzes compound emotions as delineated by Plutchik and their impact on organizational citizenship behavior dimensions (OCBDs), introduced by Organ, in a single study. To achieve this practical addition, a quantitative approach has been adopted to measure the emotional level among subjects. The study was conducted on a sample of 621 academicians from Turkish and Jordanian universities. Analysis of the questionnaire results using SPSS version 20 revealed that emotions, including love, submission, awe, optimism, and aggressiveness have a significant effect on OCBDs, while the three compound emotions: disappointment, remorse, and contempt, have a significantly minor effect. Also, the differences between responses given by the academicians of Turkish and Jordanian universities tended to be significantly marginal for both sets of emotions and OCBDs. Finally, a few recommendations have been made focusing on raising awareness and encouraging the practice of emotional management and OCB, conducting more research on OCB and emotions in the workplace environment, and introducing mechanisms to reinforce positive emotions and OCB at universities. Keywords: Emotion, Organizational citizenship behavior, University, Turkey, Jordan.