DSpace Repository

Acıgöl-Çardak (Denizli) grabeninin kuzeyindeki tersiyer çökellerinin tektono-sedimanter gelişiminin incelenmesi /

Show simple item record

dc.creator Toker, Ezher. 24129 author
dc.creator Süleyman Demirel Üniversitesi. Fen Bilimleri Enstitüsü. Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı. 9514 issuing body
dc.creator Yağmurlu, Fuzuli, 1954- thesis advisor 183326
dc.date 2008.
dc.identifier http://tez.sdu.edu.tr/Tezler/uyari.html
dc.description Çalışmanın amacı; Çardak -Dazkırı havzasında yüzeylenen karasal ve sığ denizel çökellerin sedimantolojik özelliklerini ortaya koymak ve bu çökelleri havzanın tektonik gelişimi ile birlikte incelemektir. Bu amaçla, havzayı etkileyen tektonik kuvvetlerin hareket yönünün belirlenmesinde jeofizik yöntemlerden biri olan Anizotropik Magnetik Süseptibilite (AMS) tekniği uygulanmıştır. Çardak-Dazkırı havzasında çökelen Eosen-Oligosen ve Pliyosen yaşlı çökellerin detaylı sedimantolojik incelemeleri sonucunda fasiyes ayırtlamaları yapılmıştır. Ayrıca, Acıgöl Grabeni ve çevresinin tektonik gelişimine ve havzanın paleocoğrafik evrimine de ışık tutulmaya çalışılmıştır. Çardak-Dazkırı havzası, Denizli'nin yaklaşık 30km kuzeydoğusunda yeralan genellikle kaba kırıntılı çökellerden oluşan bir kalın bir istiften oluşmaktadır. Likya naplarının üzerine uyumsuz olarak gelen Eosen çökelleri, tabanda alüvyal yelpaze ile başlayıp delta çökelleriyle devam etmekte ve sığ denizel resifal kireçtaşlarıyla son bulmaktadır. Acıgöl grubu olarak adlandırılan Oligosen yaşlı birimler, Eosen yaşlı Başçeşme Formasyonunu uyumsuz olarak üzerlemektedir. Acıgöl grubunun ilk formasyonu Alt Oligosen yaşlı Armutalanı Formasyonudur. Armutalanı Formasyonu, genellikle yeşil, grimsi yeşil renkte, iyi yuvarlaklaşmış, matriks destekli, ofiyolitik kayaç parçalarından türemiş çakıltaşlarıyla temsil edilmektedir. Formasyonun en belirgin özelliği çakıltaşlarını oluşturan tanelerin ofiyolitik kökenli olmasıdır. Çökelme ortamı, moloz akma çökellerinin egemen olduğu yelpaze çökelleridir. Çakıltaşı, kumtaşı, çamurtaşı gibi kırıntılıların egemen olduğu Çardak Formasyonu, Armutalanı Formasyonun üzerine uyumlu olarak gelmektedir ve çalışma alanı içinde geniş bir yayılıma sahiptir. Çardak Formasyonundaki çakıltaşlarını oluşturan tanelerin en belirgin özelliği, kireçtaşı kökenli olmasıdır. Bu nedenle Armutalan Formasyonu ile Çardak Formasyonu çakıltaşlarını birbirinden ayıran en belirgin özellik budur. Bu çalışmada Çardak Formasyonunun depolanma ortamı, akarsu, delta-yelpaze deltası ve sığ denizel olarak belirlenmiştir. Çardak Formasyonunun üzerine uyumlu olarak Hayrettin Formasyonu gelmektedir. Kumtaşı-çamurtaşı, bol mercanlı, bivalvialı kireçtaşlarından oluşan bu formasyondan, elde edilen bentik foraminiferlerin yaşının Orta-Üst Oligosen olduğu saptanmıştır. Bu çalışmada yapılan fasiyes analizlerine göre formasyonun çökelme ortamı; sığ denizel, yelpaze deltası olarak belirlenmiştir. Çalışma alanı içinde en üstte yer alan Tokça Formasyonu tabanda çakıllı seviyelerin yer aldığı kumtaşı-çamurtaşı ardalanmasından oluşmaktadır. Resifal kireçtaşlarından oluşan anahtar seviyenin üzerindeki kırıntılı birimlerde çakıllara rastlanmamaktadır. Bu çalışmada Tokça Formasyonunun kömürlü seviyelerindeki palinomorf topluluklarının incelenmesi sonucunda formasyonun, bataklık, kıyı ve sığ deniz gibi ortamlarda çökelmiş olabileceği ortaya çıkmıştır. Ayrıca, bölgede Çardak -Dazkırı havzasının tektonik gelişimi üzerine bazı çalışmalar yapılmıştır. Eosen yaşlı kireçtaşları ile Oligosen yaşlı kumtaşlarından alınan çatlak ölçümleri sonucunda egemen çatlak sistemlerinin KB-GD yönünde olduğu belirlenmiştir. Böylece çalışma alanındaki birimler, KD-KB yönünde çekme kuvvetlerinin etkisinde kalmışlardır. Oligosen yaşlı Çardak ve Hayrettin Formasyonlarındaki kumtaşları üzerinde Anizotropik Magnetik süseptibilite (AMS) çalışmaları yapılmıştır. Elde edilen DmaxImax değerlerine göre, gül ve kontur diyagramları çizilmiştir. Çizilen bu diyagramlar sonucunda, araziden alınan çatlak ölçüm değerleri ile manyetik lineaasyon değerlerinin uyumluluk gösterdiği belirlenmiştir. Likya naplarının kuzeyden güneye doğru hareket ettiği kabul edilirse, çalışma alanı, bindirmenin gerisinde oluştuğu için domuz sırtı "piggy-back" havza olarak adlandırmak daha doğru olacaktır. Böylece çalışma alanındaki çökeller de piggy-back havza çökelleri olarak tanımlanabilir. Bu çalışmada ayrıca, havzanın, Eosen döneminden günümüze kadar olan paleoortamsal gelişimi blok diyagramlarla gösterilmiştir. Bunun yanında havzanın Eosen, Oligosen ve Pliyosen dönemlerindeki konumu daha küresel ölçekte değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çardak-Dazkırı havzası, fasiyes analizi, Anizotropik Manyetik Süseptibilite, paleocoğrafik evrim.
dc.description Tez (Doktora) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı, 2008.
dc.description Kaynakça var.
dc.description Çalışmanın amacı; Çardak -Dazkırı havzasında yüzeylenen karasal ve sığ denizel çökellerin sedimantolojik özelliklerini ortaya koymak ve bu çökelleri havzanın tektonik gelişimi ile birlikte incelemektir. Bu amaçla, havzayı etkileyen tektonik kuvvetlerin hareket yönünün belirlenmesinde jeofizik yöntemlerden biri olan Anizotropik Magnetik Süseptibilite (AMS) tekniği uygulanmıştır. Çardak-Dazkırı havzasında çökelen Eosen-Oligosen ve Pliyosen yaşlı çökellerin detaylı sedimantolojik incelemeleri sonucunda fasiyes ayırtlamaları yapılmıştır. Ayrıca, Acıgöl Grabeni ve çevresinin tektonik gelişimine ve havzanın paleocoğrafik evrimine de ışık tutulmaya çalışılmıştır. Çardak-Dazkırı havzası, Denizli'nin yaklaşık 30km kuzeydoğusunda yeralan genellikle kaba kırıntılı çökellerden oluşan bir kalın bir istiften oluşmaktadır. Likya naplarının üzerine uyumsuz olarak gelen Eosen çökelleri, tabanda alüvyal yelpaze ile başlayıp delta çökelleriyle devam etmekte ve sığ denizel resifal kireçtaşlarıyla son bulmaktadır. Acıgöl grubu olarak adlandırılan Oligosen yaşlı birimler, Eosen yaşlı Başçeşme Formasyonunu uyumsuz olarak üzerlemektedir. Acıgöl grubunun ilk formasyonu Alt Oligosen yaşlı Armutalanı Formasyonudur. Armutalanı Formasyonu, genellikle yeşil, grimsi yeşil renkte, iyi yuvarlaklaşmış, matriks destekli, ofiyolitik kayaç parçalarından türemiş çakıltaşlarıyla temsil edilmektedir. Formasyonun en belirgin özelliği çakıltaşlarını oluşturan tanelerin ofiyolitik kökenli olmasıdır. Çökelme ortamı, moloz akma çökellerinin egemen olduğu yelpaze çökelleridir. Çakıltaşı, kumtaşı, çamurtaşı gibi kırıntılıların egemen olduğu Çardak Formasyonu, Armutalanı Formasyonun üzerine uyumlu olarak gelmektedir ve çalışma alanı içinde geniş bir yayılıma sahiptir. Çardak Formasyonundaki çakıltaşlarını oluşturan tanelerin en belirgin özelliği, kireçtaşı kökenli olmasıdır. Bu nedenle Armutalan Formasyonu ile Çardak Formasyonu çakıltaşlarını birbirinden ayıran en belirgin özellik budur. Bu çalışmada Çardak Formasyonunun depolanma ortamı, akarsu, delta-yelpaze deltası ve sığ denizel olarak belirlenmiştir. Çardak Formasyonunun üzerine uyumlu olarak Hayrettin Formasyonu gelmektedir. Kumtaşı-çamurtaşı, bol mercanlı, bivalvialı kireçtaşlarından oluşan bu formasyondan, elde edilen bentik foraminiferlerin yaşının Orta-Üst Oligosen olduğu saptanmıştır. Bu çalışmada yapılan fasiyes analizlerine göre formasyonun çökelme ortamı; sığ denizel, yelpaze deltası olarak belirlenmiştir. Çalışma alanı içinde en üstte yer alan Tokça Formasyonu tabanda çakıllı seviyelerin yer aldığı kumtaşı-çamurtaşı ardalanmasından oluşmaktadır. Resifal kireçtaşlarından oluşan anahtar seviyenin üzerindeki kırıntılı birimlerde çakıllara rastlanmamaktadır. Bu çalışmada Tokça Formasyonunun kömürlü seviyelerindeki palinomorf topluluklarının incelenmesi sonucunda formasyonun, bataklık, kıyı ve sığ deniz gibi ortamlarda çökelmiş olabileceği ortaya çıkmıştır. Ayrıca, bölgede Çardak -Dazkırı havzasının tektonik gelişimi üzerine bazı çalışmalar yapılmıştır. Eosen yaşlı kireçtaşları ile Oligosen yaşlı kumtaşlarından alınan çatlak ölçümleri sonucunda egemen çatlak sistemlerinin KB-GD yönünde olduğu belirlenmiştir. Böylece çalışma alanındaki birimler, KD-KB yönünde çekme kuvvetlerinin etkisinde kalmışlardır. Oligosen yaşlı Çardak ve Hayrettin Formasyonlarındaki kumtaşları üzerinde Anizotropik Magnetik süseptibilite (AMS) çalışmaları yapılmıştır. Elde edilen DmaxImax değerlerine göre, gül ve kontur diyagramları çizilmiştir. Çizilen bu diyagramlar sonucunda, araziden alınan çatlak ölçüm değerleri ile manyetik lineaasyon değerlerinin uyumluluk gösterdiği belirlenmiştir. Likya naplarının kuzeyden güneye doğru hareket ettiği kabul edilirse, çalışma alanı, bindirmenin gerisinde oluştuğu için domuz sırtı "piggy-back" havza olarak adlandırmak daha doğru olacaktır. Böylece çalışma alanındaki çökeller de piggy-back havza çökelleri olarak tanımlanabilir. Bu çalışmada ayrıca, havzanın, Eosen döneminden günümüze kadar olan paleoortamsal gelişimi blok diyagramlarla gösterilmiştir. Bunun yanında havzanın Eosen, Oligosen ve Pliyosen dönemlerindeki konumu daha küresel ölçekte değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çardak-Dazkırı havzası, fasiyes analizi, Anizotropik Manyetik Süseptibilite, paleocoğrafik evrim.
dc.language tur
dc.publisher Isparta : SDÜ Fen Bilimleri Enstitüsü,
dc.subject Süleyman Demirel Üniversitesi
dc.title Acıgöl-Çardak (Denizli) grabeninin kuzeyindeki tersiyer çökellerinin tektono-sedimanter gelişiminin incelenmesi /
dc.type text


Files in this item

Files Size Format View

There are no files associated with this item.

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record

Search DSpace


Advanced Search

Browse

My Account