Mermer, Meltem; GAZI UNIV; Acar Tek, Nilüfer; Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Acil Kliniği
Description:
İnsanlarda beyaz yağ dokusu vekahverengi yağ dokusu olmak üzere farklı işlevlere sahip iki çeşit yağ dokusuvardır. Beyaz yağ dokusu, vücutta çok miktarda bulunan, fazla enerjinindepolandığı ve enerji homeostazına katkıda bulunan endokrin bir organ olaraknitelendirilmektedir. Kahverengi yağ dokusu özellikle memelilerde ve yenidoğanlarda termoregülasyonu sağlamaktadır. Uncoupling protein kahverengi yağdokusunun belirleyici proteinidir ve enerjinin ısı olarak açığa çıkmasınısağlar. Yetişkinlerde kahverengi yağ dokusu servikal, supraklavukular, axillar,paravertebral, mediastinal abdominal bölgenin üst kısmında bulunur. Beyaz yağdokusu vücutta visseral beyaz yağ dokusu ve subkutan beyaz yağ dokusu olmaküzere 2 ana bölgede depolanır. Hormonal etkileşimler, kronik soğuk maruziyetive egzersiz gibi birçok çevresel faktör ile beyaz yağ dokusunda kahverengi(bej) adipozitler gelişebilir. Yağ dokuları çeşitli hormonal mekanizmalararacılığıyla enerji harcamasında rol almaktadır. Kahverengi yağ dokusu yetişkininsanlarda da mevcuttur ve yüksek miktarı ile düşük vücut ağırlığı ilişkilidir.Yağ dokusu mitokondriyasının işlev bozukluğu obezite gelişiminden sorumludur. Soğukmaruziyeti ve besin alımına cevap olarak sempatik sinir sistemi aktivitasyonu,kahverengi yağ dokusunun uyarılmasına neden olur. Kahverengi yağ dokusumerkezli bu durum soğuk kaynaklı termogenezis ve besinlerin termik etkisiolarak tanımlanır ve toplam enerji harcamasını artırmaktadır. Bu derlemedevücut yağ dokularının özellikleri ve enerji harcaması üzerine etkileriincelenmiştir.