DSpace Repository

Attouda’da Meter Adrastos Kültü ve İkonografisi

Show simple item record

dc.creator YILMAZ KOLANCI, Bilge; PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ
dc.date 2021-04-30T00:00:00Z
dc.date.accessioned 2022-05-10T11:02:51Z
dc.date.available 2022-05-10T11:02:51Z
dc.identifier https://dergipark.org.tr/tr/pub/sufesosbil/issue/62198/781519
dc.identifier
dc.identifier.uri http://acikerisim.sdu.edu.tr/xmlui/handle/123456789/96282
dc.description Denizli İli, Sarayköy İlçesi’nin Hisar mahallesinde yer alan Attouda, Karia ve Phrygia Bölgesi’nin Salbakos (Babadağ) Dağı’ndaki sınır hattında kurulan küçük bir dağ kentidir. Phrygialı Attis’ten dolayı Attouda ismini alan kentin en önemli tapınımı Meter Adrastos olarak isimlendirilen ana tanrıça (Kybele) kültüdür. Kentle ilişkili arkeolojik veriler, bu kültün yalnızca Attouda’da değil, yakın çevresindeki yerleşimlerde de önem kazandığını göstermektedir. Bu çalışmada, Meter Adrastos’un tasvir edildiği nümizmatik ve heykeltıraşlık buluntular incelenerek tanrıça için oluşturulan kült heykelinin ikonografisine ait özellikler, kazandığı nitelikler ve kutsal sembolleri değerlendirilmiştir. Bunun sonucunda Meter Adrastos’un yalnızca Attouda’da değil, yakın çevresindeki kentlerde de tanınan, ayakta ve cepheden, uzun khiton ve kule taçlı, iki yanındaki koruyucu aslanlarıyla tasvir edilen ana bir ikonografisinin olduğu belirlenmiştir. Tanrıça bu kültte vahşi doğayı ve hayvanları yöneten, toprağın bereketini sağlayan, gökyüzüyle ilişkili olayları yönlendiren, kenti ve sınırları korumayla görevli baş tanrıça kimliği kazanmıştır. Kültteki en önemli sembolü ise daima aslanlardır. Tanrıçaya ait diğer betimlemelerin Roma İmparatorluk Dönemi’nin sonunda ve nadir olarak kullanıldığı belirlenmiştir. Bu betimlemeler ise genellikle ana tanrıça tasvirleri için yaygın olarak kullanılan tahtında veya bir aslanın sırtında oturan tiplerde yapılmıştır. Çalışmada ele aldığımız bir diğer nokta, nümizmatik eserler üzerinde karşımıza çıkan tapınak yapısıdır. Tanrıçanın kült heykeliyle birlikte tasvir edilen tapınak, tetrastylos prostylos planlı olup Suriye tipi alınlığa sahiptir. Tapınağın mimari açıdan Aphrodisias atölyesinin etkisinde bir gelişim gösterdiği düşünülmektedir.
dc.format application/pdf
dc.language tr
dc.publisher Süleyman Demirel Üniversitesi
dc.publisher Süleyman Demirel University
dc.relation https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1244109
dc.source Volume: , Issue: 52 57-76 en-US
dc.source 1300-9435
dc.source 2667-6206
dc.source Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi
dc.subject Phrygia,Karia,Attouda,Meter Adrastos,İkonografi
dc.title Attouda’da Meter Adrastos Kültü ve İkonografisi tr-TR
dc.type info:eu-repo/semantics/article
dc.citation Alanyalı, H. S. (2011). Side’nin Roma Dönemi Panteonu. Anadolu, 37, 75-92.
dc.citation Albayrak, Y. (2008). Anadolu’da Artemis Kültü. (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
dc.citation Anderson, J. G. C. (1897). A Summer in Phrygia: I. The Journal of Hellenic Studies, 17, 396-242.
dc.citation Ateş, G. (2018). Kybele İkonografisinde Tympanon. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16/1, 291-318.
dc.citation Aybek, S. (2009). Metropolis’de Hellenistik ve Roma Dönemi Heykeltıraşlığı. İstanbul: Homer Kitabevi.
dc.citation Buckler, W. H. (1936). CIG 3938, 3952, and 3953f. The Journal of Hellenic Studies, 56, 78-80.
dc.citation Buckler, W. H., Calder, W. M. (1939). Monuments and Documents from Phrygia and Caria, Monumenta Asiae Minoris Antiqua VI. Manchester: Manchester University Press.
dc.citation Burkert, W. (2018). Antikçağ Gizem Kültleri. Çev. B. S. Şener, İstanbul: Alfa Yayınları.
dc.citation Claerhout, I., Devreker, J. (2008). Pessinous, Sacred City of the Anatolian Mother Goddess. İstanbul: Homer Yayınları.
dc.citation Çapar, Ö. (1979a). Roma Tarihinde Magna Mater (Kybele) Tapınımı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Dergisi, 29, 167-190.
dc.citation Çapar, Ö. (1979b). Anadolu’da Kybele Tapınımı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Dergisi, 29, 191-210.
dc.citation Dürüşken, Ç. (2000). Roma’nın Gizem Dinleri. İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
dc.citation Erim, K. T. (1967). Aphrodisias 1964 Hafriyatı. Türk Arkeoloji Dergisi, XIV-I-II, 135-140.
dc.citation Erim, K. T. (1986). Aphrodisias: City of Venüs Aphrodite. New York: Facts Publications.
dc.citation Ferrero, D. de B., Ciotta, G., Pensabene, P. (2007). Il Teatro di Hierapolis di Frigia. Genova.
dc.citation Fleischer, R. (2008). Efes Artemisi’nin Kült Heykeli ve Benzeri Tanrı Heykelleri. Efes Artemisionu, Viyana, 45-60.
dc.citation Grimal, P. (1997). Mitoloji Sözlüğü: Yunan ve Roma. Çev. S. Tamgüç, İstanbul: Sosyal Yayınları.
dc.citation Head, V. B. (1897). Catalogue of the Greek Coins of Caria, Cos, Rhodes. London.
dc.citation Herodotos. Herodot Tarihi. Çev. M. Ökmen, 1973, İstanbul: Remzi Kitabevi.
dc.citation Homeros. Homeros İlahileri (Homerik Hymnos’lar). Çev. A. Eti Sina, 2008, İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
dc.citation Huttner, U. (2013). Early Christianity in the Lycus Valley. Trns. D. Green, Boston: Brill.
dc.citation Imhoof-Blumer, F. (1901). Kleinasiatische Münzen. Wien.
dc.citation Işık, F. (1999). Doğa Ana Kubaba, Tanrıçaların Ege’de Buluşması. İstanbul: Suna-İnan Kıraç Akdeniz Medeniyetleri Araştırma Enstitüsü.
dc.citation Işık, F. (2015). Anadolulu Ephesos Üzerine. Mustafa Büyükkolancı’ya Armağan, Ed. C. Şimşek, B. Duman, E. Konakçı, İstanbul, 315-338.
dc.citation Karahan, G. (2018). Bithynia Bölgesi’nde Kybele Kültü. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kocaeli.
dc.citation Kaya, M. A., Taşdöner-Özcan, K. (2016). Roma İmparatoru Hadrianus ve Anadolu: Geziler, Eyaletler ve Kentler. Sencer Şahin Anısına Yazılar, Ed. B. Takmer, E.N. Akdoğu Arca, N. G. Özdil, İstanbul, 494-513.
dc.citation Kök, Ş. (2011). Denizli Yöresinde “Kybele Kültü”nün İzleri. Denizli Tanrıların Kutsadığı Vadi, İstanbul, 21-37.
dc.citation Kumandaş-Yanmaz, H. (2019). Pessinus Kenti ve Pessinus Sikkelerinde Kybele Yansıması. Cevat Başaran’a 60. Yaş Armağanı, Ed. V. Keleş, H. Kasapoğlu, H. E. Ergürer, E. Çelikbaş, A. Yılmaz, Ankara, 329-372.
dc.citation Laumonier, A. (1958). Les Cultes Indıgènes en Carie. Paris: E. De Boccard.
dc.citation Malay, H. (1993). Aristonikos Ayaklanması (İ.Ö. 133-129). Bergama Belleten, 3, 7-28.
dc.citation Malay, H. (1994). New Inscriptions from Phrygia. Arkeoloji Dergisi, II, 173-183.
dc.citation Naumann, F. (1983). Die Ikonographie der Kybele in der Phrygischen und der Griechischen Kunst. Tübingen: Verlag Ernst Wasmuth. Patacı, S. (2007). Hellenistik Dönemde Batı Anadolu’da Kybele Tapınımı. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
dc.citation Radet, G. A. (1890). Inscriptions de la region du Meandre. Bulletin de Correspondance Henneique, 14, 224-239.
dc.citation Ramsay, W. M. (1887). Antiquities of Southern Phrygia and the Border Lands (I). The American Journal of Archaeology and of the History of the Fine Arts, 3/4, 344-368.
dc.citation Ramsay, W. M. (1895). The Cities and Bishoprics of Phrygia. Oxford: Clarendon Press.
dc.citation Ritti, T. (2008). Denizli-Hierapolis Arkeoloji Müzesi Yunanca ve Latince Yazılı Eserlerin Kataloğu, Denizli Yöresinden Gelen Yazıtlar. Çev. N. Fırat, Napoli: Liguori.
dc.citation Roller, L. E. (2004). Ana Tanrıça’nın İzinde Anadolu Kybele Kültü. Çev. B. Avunç, İstanbul: Homer Yayınları.
dc.citation Sheppard, A. R. R. (1981). R.E.C.A.M. Notes and Studies No. 7: Inscriptions from Uşak, Denizli and Hisar köy. Anatolian Studies, 31, 19-27.
dc.citation Smith, A. H., Ramsay, W. M. (1887). Notes on a Tour in Asia Minor. The Journal of Hellenic Studies, 8, 216-267.
dc.citation SNG. (1947). Sylloge Numorum Graecorum: Caria. Copenhagen: Einar Munksgaard.
dc.citation Soykal-Alanyalı, F. (2001). Ephesos’da Phrygialı Bir Tanrıça. Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 1/3, 1-12. Söğüt, B. (2007a). Antik Dönemde Salbakos Dağı ve Kalıntıları. Uluslararası Denizli ve Çevresi Tarih ve Kültür Sempozyumu Bildirileri (6-8 Eylül 2006 Denizli), 2, Ed. A. Özçelik, 15-24.
dc.citation Söğüt, B. (2007b). Denizli-Hisarköy Müze Deposundaki Mimari Bloklar. 24. Araştırma Sonuçları Toplantısı (29 Mayıs-2 Haziran 2006 Çanakkale), 2, Ankara, 383-396.
dc.citation Söğüt, B. (2017). Attouda (Hisar) Antik Kenti. Cedrus, V, 241-260.
dc.citation Strabon. Geographica/Coğrafya (Anadolu XII, XIII, XIV). Çev. A. Pekman, 2005, İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
dc.citation Şenyurt, Y., Durugönül, S. (2018). Kurul (Ordu) Kalesi’nde Bir Kybele Heykeli. Olba, 26, 293-344.
dc.citation Şimşek, C. (1999a). Antik Dönemde Çürüksu (Lycos) Vadisinde Kültürel ve Ekonomik Yaşam. Arkeoloji ve Sanat, 92, 2-8.
dc.citation Şimşek, C. (1999b). Antik Dönemde Babadağ Çevresi. I. Babadağ Sempozyumu, Tarihte ve Günümüzde Babadağ Bildiri Metinleri (1-3 Aralık 1999), Denizli, 316-362.
dc.citation Şimşek, C. (2002). Attouda Nekropolü. Birinci Uluslararası Aşağı Büyük Menderes Havzası Tarih, Arkeoloji ve Sanat Tarihi Sempozyumu (15-16 Kasım 2001 Söke), Ed. A. A. Öztürk, İzmir, 229-245.
dc.citation Şimşek, C. (2013). Laodikeia, Laodikeia Çalışmaları 2. İstanbul: Ege Yayınları.
dc.citation Şimşek, C. (2016). Bir Salbakos Kenti: Attouda (Hisar) ve Heykeltıraşlığı. Havva İşkan’a Armağan, Ed. E. Dündar, Ş. Aktaş, M. Koçak, S. Erkoç, İstanbul, 627-648.
dc.citation Şimşek, C., Okunak, M. (2002). Attouda Seramikleri. II. Uluslararası Eskişehir Pişmiş Toprak Sempozyumu Bildiriler Kitabı (17-30 Haziran 2002 Eskişehir), 83-92.
dc.citation Şimşek, C., Sezgin, M. A. (2011). Eumeneia Açık Hava Kutsal Alanı. Eumeneia, Ed. B. Söğüt, İstanbul, 29-43.
dc.citation Şimşek, C., Özdemir, M. T. (2019). Lidya Bölgesi’nde Bir Frig Kaya Mezarı: Karaköy Deliktaş Kaya Mezarı. Doğudan Batıya 70. Yaşında Serap Yaylalı’ya Sunulan Yazılar, Ed. A. Erön, E. Erdan, Ankara, 151-166.
dc.citation Thomson, G. (2007). Eski Yunan Toplumu Üstüne İncelemeler, Tarihöncesi Ege. Çev. C. Üster, İstanbul: Homer Yayınları.
dc.citation Thonemann, P. J., Ertuğrul, F. (2005). The Carminii of Attouda. Epigraphica Anatolica, 38, 75-86.
dc.citation Uçankuş, H. T. (2002). Ana Tanrıça Kybele’nin ve Kral Midas’ın Ülkesi Phrygia. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
dc.citation Üreten, H. (2010). Nekredilmiş Yazıtlar Işığında Hellenistik Dönem’de Pergamon Kenti Tanrı ve Kültleri. Ankara.
dc.citation Web Kaynakları url 1: https://deepblue.lib.umich.edu/handle/2027.42/92622?show=full (Erişim Tarihi: 13.08.2020)
dc.citation url 2: https://www.asiaminorcoins.com/gallery/displayimage.php?album=199&pid=15386#top_display_media (Erişim Tarihi: 13.08.2020)
dc.citation url 3: https://www.asiaminorcoins.com/gallery/displayimage.php?album=196&pid=10877#top_display_media (Erişim Tarihi: 21.05.2020)


Files in this item

Files Size Format View

There are no files associated with this item.

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record

Search DSpace


Advanced Search

Browse

My Account