DSpace Repository

20. Yüzyılın Ortalarında Kalemişi Süslemeli Cami Geleneği: Denizli Çal Belevi Eski Pazaryeri Camii

Show simple item record

dc.creator CÖMERTLER AKTUĞ, Erbil; Pamukkale Üniversitesi
dc.date 2021-12-30T00:00:00Z
dc.date.accessioned 2022-05-10T11:02:58Z
dc.date.available 2022-05-10T11:02:58Z
dc.identifier https://dergipark.org.tr/tr/pub/sufesosbil/issue/67386/938157
dc.identifier
dc.identifier.uri http://acikerisim.sdu.edu.tr/xmlui/handle/123456789/96321
dc.description 19. yüzyılda Anadolu’ya yayılan ve en küçük yerleşim birimlerinde bile popülerlik kazanan kalemişi süsleme özellikle Denizli ve çevre illerdeki camilerde geniş bir kullanım alanı bulmuştur. Köklü bir tarihi geçmişe sahip Denizli İline bağlı Çal ilçesinde kalemişi süsleme geleneğini devam ettiren camilerden biri olan Çal Belevi Eski Pazaryeri Camii 1949 yılında inşa edilmiştir. Kareye yakın dikdörtgen bir düzenleme gösteren cami, kırsal kesimdeki Osmanlı dönemi kalemişi süslemeli camilerinin genellikle sahınlı olması açısından, plan olarak farklılık göstermektedir. Ahşap hatıllı moloz taş malzemeli cami, içten düz ahşap dıştan kırma çatıyla örtülüdür. Harim mekânında boş yer kalmayacak şekilde yerleştirilmiş bitkisel, geometrik süslemeler ile yazının yanında mimari ve sembolik tasvirleri de içeren kalemişi süslemelere yer verilmiştir. Süslemelerde fırça tekniğinden çok baskı tekniği ağırlık kazanmıştır. Plan ve süsleme özellikleri açısından benzer örneklerle karşılaştırılarak değerlendirilen yapı, çizim ve fotoğraflarla desteklenmiştir. Bu çalışmada incelenen cami, Cumhuriyet sonrası yapılardan olmakla birlikte, geçmişten gelen kalemişi süsleme geleneğinin devamı açısından yapının belgelenmesi ve yapıya dikkat çekilmesi amaçlanmıştır.
dc.format application/pdf
dc.language tr
dc.publisher Süleyman Demirel Üniversitesi
dc.publisher Süleyman Demirel University
dc.relation https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1771685
dc.source Volume: , Issue: 54 165-177 en-US
dc.source 1300-9435
dc.source 2667-6206
dc.source Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi
dc.subject Denizli,Çal,Belevi,Cami,Kalemişi
dc.title 20. Yüzyılın Ortalarında Kalemişi Süslemeli Cami Geleneği: Denizli Çal Belevi Eski Pazaryeri Camii tr-TR
dc.type info:eu-repo/semantics/article
dc.citation Algaç, Ş. (2017). Afyonkarahisar Dazkırı-İdris Köyü Camii ve Kalemişi Süslemeleri. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (2), s. 421-432.
dc.citation Algaç, Ş. (2020). Uşak Banaz-Yeşilyurt (Holuz) Köyü Camii ve Kalemişi Süslemeleri. Art-Sanat, (13), s.1-26. DOI: https://doi.org/10.26650/artsanat.2020.13.0001
dc.citation Altıer, S. (2019). Osmanlı Sanatı’nda İbrik Tasvirleri ve İkonografisi. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 17 (26), 149-202. DOI: https://doi.org/10.17518/canakkalearastirmalari.585358
dc.citation Arık, R. (1973). Batılılaşma Dönemi Türk Mimarisi Örneklerinden Üç Ahşap Camii. Ankara: Ankara Üniversitesi.
dc.citation Arık, R. (1976). Batılılaşma Dönemi Anadolu Tasvir Sanatı. Ankara: Türkiye İş Bankası.
dc.citation Başkaya, M. (2007). Çal, Bekilli ve Baklan İlçeleri İlkçağ ve Sonrası Yerleşim Yerlerinin Tarihsel Adlarına Genel Bir Bakış. B. Topuz, R. Urhan, M. A. Gülel (Ed.), 21. Yüzyıla Girerken Geçmişten Günümüze Çal Yöresi Baklan, Çal, Bekilli 01-03 Eylül 2006 Çal Sempozyum Bildirileri (s. 717-728). Denizli: Çal Yöresi Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği.
dc.citation Baykara, T. (1969). Denizli Tarihi 1070-1429. İstanbul: Fakülteler.
dc.citation Beykal Orhun, F. (2007). Ortaköyde Bir Sanat Değerimiz “Var” Çal Ortaköy Saray Evi Ahşap Süslemeleri. B. Topuz, R. Urhan, M. A. Gülel (Ed.), 21. Yüzyıla Girerken Geçmişten Günümüze Çal Yöresi Baklan, Çal, Bekilli 01-03 Eylül 2006 Çal Sempozyum Bildirileri (s. 817-822). Denizli: Çal Yöresi Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği.
dc.citation Cirtil, S. (2017). Çivril Bayat Köyü Camii. M. Denktaş, O. Eravşar (Ed.), Sanat Tarihi Araştırmaları Prof. Dr. Haşim Karpuz’a Armağan. (s. 115-124), Konya: Kıvılcım.
dc.citation Cömertler Aktuğ, E. ve Pektaş, K. (2013). Geç Dönem Kalem İşi Süslemeli Bir Eser: Aydın Kuyucak Kayran Köyü Camii. Medeniyet Sanat, İMÜ Sanat, Tasarım ve Mimarlık Dergisi, 2 (2), s. 9-25.
dc.citation Çakmak, Ş. (1994), Belenardıç Torapan Köyü Camii (Güney/Denizli). Sanat Tarihi Dergisi (VII), s. 19-26.
dc.citation Çakmak, Ş. (1996). Boğaziçi Kasabası Eski Camii. Dokuzuncu Milletlerarası Türk Sanatları Kongresi Bildiriler 23-27 Eylül 1991 (s. 529-540). Ankara: Kültür Bakanlığı.
dc.citation Çakmak, Ş. (2007). Çal-Kocaköy (Şalvan Köyü) Camii. B. Topuz, R. Urhan, M. A. Gülel (Ed.), 21. Yüzyıla Girerken Geçmişten Günümüze Çal Yöresi Baklan, Çal, Bekilli 01-03 Eylül 2006 Çal Sempozyum Bildirileri (s. 808-816). Denizli: Çal Yöresi Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği.
dc.citation Çakmak, Ş. (2017). Denizli Çivril Menteş Köyü Camisi. H. S. Ünalan Özdemir, M. Kürüm, N. Akbulut (Ed.). Uluslararası XVIII. Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazıları ve Sanat Tarihi Araştırmaları Sempozyumu (22-25 Ekim 2014), (s. 169-178). Aydın: Efeler Belediyesi.
dc.citation Gürbıyık, C. (2020). Demirci Küpeler Köyü Camii Duvar Resimleri. Art-Sanat, (13), s. 143-167. DOI: https://doi.org/10.26650/artsanat.2020.13.0006
dc.citation Harman, M. (2015). Geç Devir Osmanlı Resim Sanatında Cennet İmgesi: Duvar ve Kitaplarda Yer Alan Şematize Cennet Tasvirleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi 8 (39), 354-363.
dc.citation Karaaziz Şener, D. (2014). Soma Hızır Bey (Çarşı) Camii Duvar Resimleri Üzerine Bir Değerlendirme. Turkish Studies, 9 (10), s.715-738.
dc.citation Kuyulu, İ. (1994). Bademli Kılcızade Mehmet Ağa Camii (Ödemiş/İzmir). Vakıflar Dergisi, (XXIV), 147-158. Küçükdağ, Y. (2009). Sultan Selim Camii ve Külliyesi. TDV İslam Ansiklopedisi, 37, (s. 516-517). Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı.
dc.citation Pektaş, K. (2007a), Acıpayam ve Çevresindeki Türk Dönemi Eserlerinden Bir Kesit. Turgut Tok (Ed.), I. Acıpayam Sempozyum Bildirileri, (1-3 Aralık 2003), (s.422-453). Denizli: Pamukkale Üniversitesi- Acıpayam Kaymakamlığı.
dc.citation Pektaş, K. (2007b). Çal ve Çevresindeki Türk Dönemi Eserleri Üzerine Bir Araştırma. B. Topuz, R. Urhan, M. A. Gülel (Ed.), 21. Yüzyıla Girerken Geçmişten Günümüze Çal Yöresi Baklan, Çal, Bekilli 01-03 Eylül 2006 Çal Sempozyum Bildirileri (s. 779-807). Denizli: Çal Yöresi Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği.
dc.citation Pektaş, K. (2008). Denizli-Çivril-Savran Köyü’ndeki Tarihi Eserler ve Çorbacızâde Ailesi Hakkında Notlar. A. Boran, O. Aytekin, M. Top (Ed.), Uluçam Armağanı, (s. 241-256). Van: Van Çevre ve Kültür Derneği.
dc.citation Pektaş, K. (2011a). Denizli ve Çevresindeki Türk Dönemi Eserleri. F. Özdem (Haz.), Denizli Tanrıların Kutsadığı Vadi: Denizli (s. 167-232). İstanbul: Yapı Kredi.
dc.citation Pektaş, K. ve Cömertler Aktuğ, E. (2013). Kale’de Osmanlı Dönemi Camilerine İki Örnek: Esenkaya ve Künar Köyü Camileri. T. Tok, Ö. K. Aydemir (Ed.). Kaledavaz Sempozyumu: 2-3 Nisan 2012- Kale- Denizli: Bildiriler, (s. 87-98). Denizli: Türmatsan.
dc.citation Pektaş, K. ve Genel Altındirek, H. (2011b). Çivril-Bulgurlar Köyü Camii Üzerine. B. Söğüt (Ed.), Eumeneia, Şeyhlü ve Işıklı. (s.321-329). İstanbul: Ege.
dc.citation Renda, G. (1977). Batılılaşma Dönemi Türk Resim Sanatı 1750-1850. Ankara: Hacettepe Üniversitesi.
dc.citation Şimşek, C. (2011). Tarihin İçinden: Laodikeia’dan Ladik’e Denizli. F. Özdem (Ed.), Tanrıların Kutsadığı Vadi: Denizli (s. 85-125). İstanbul: Yapı Kredi.
dc.citation Top, M. ve Özbek, G. (2019). Osmanlı Batılılaşma Dönemine Ait Ödemiş’te Bulunan Duvar Resimli İki Camii. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (46), 227-260.
dc.citation Turan, G. (2000). XVI ve XVII. Yüzyıllarda Lazıkıyye (Denizli) Kazası. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
dc.citation Yelen, R. (2017). İslam Sanatında Süsleme Sembolizmi Üzerine Yeni Yorumlar. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (Türk Kültür Dünyası Özel Sayısı-2), 1-24.
dc.citation Yurtsal, T. (2009). Aydın ve Denizli Çevresindeki Duvar Resimleri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi/Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.


Files in this item

Files Size Format View

There are no files associated with this item.

This item appears in the following Collection(s)

Show simple item record

Search DSpace


Advanced Search

Browse

My Account