Tosun Balcı, İrem; Savaş, Hasan Basri; Fentoğlu, Özlem; Aksoy, Fatih; Orhan, Hikmet
Description:
<p> Amaç: COVID-19, kardiyovasküler hastalık (KVH) veperiodontal hastalıklar, oksidan / antioksidan dengeninetkilendiği enflamatuar hastalıklardır. Bu çalışmada,COVID-19, KVH ve periodontal hastalık ilişkisininpatogenez basamaklarının oksidatif stres yönüyledeğerlendirilmesi amaçlanmıştır.Gereç-Yöntem: Kesitsel klinik gözlemsel tasarıma sahipçalışmamıza, KVH’lı ve/veya sistemik olarak sağlıklıtanısı konulmuş ve COVID-19 öyküleri PCR sonuçlarıve sözlü ananmez ile kaydedilmiş toplam 76 bireydahil edildi. Radyografik/klinik muayene sonrası klinikperiodontal parametreler (plak indeksi gingival indeks,sondalamada kanama yüzdesi, cep derinliği ortalamasıve klinik ataçman seviyesi kaydedildi. Tüm bireylerden,uyarılmamış total salya örnekleri alınarak analiz tarihinekadar -80C’de saklandı. Total anti-oksidan seviye (TAS),total oksidan seviye (TOS) ve oksidatif stres indeksi (OSI)spektrofotometrik olarak değerlendirildi. İstatistikselanalizler SPSS Windows 20.0 paket programı ile yapıldı.Bulgular: Çalışma popülasyonumuzu KVH’lı (n=64,yaş=55,17±8,25) sistemik sağlıklı (n=12, yaş=46,92±14,69)76 birey oluşturdu. COVID-19 geçirmiş hastalardagingivitis / periodontitis oranı ½ idi. Tüm popülasyondeğerlendirildiğinde, COVID-19 geçirmiş periodontitisligrup, COVID-19 geçirmemiş gruba oranla yüksek TASseviyesi gösterdi. COVID-19 geçirmiş gingivitisli bireyler,periodontitisli bireylere oranla artmış TAS, TOS ve OSIdeğerleri gösterdiler. KVH’ lı bireyler sistemik olaraksağlıklı kontrol grubuna göre artmış klinik periodontalparametreler ve salya TAS, TOS ve OSI seviyelerigösterdiler.Sonuç: COVID-19 geçirmiş hastalarda artan klinikperiodontal ve salya parametreleri, oksidatif stresinCOVID-19 ve periodontal hastalık patogenezindeki rolü içinobjektif kanıtlar sunmaktadır. Daha geniş popülasyonlardayapılacak çalışmalar, bu üç hastalıkla ilişkili inflamatuvardurumların teşhisi ve tedavi stratejileri için önemli katkılarsağlayacaktır. Bu yaklaşım, periodontal tedavinin sistemikfazına dikkat çekilerek, COVID-19 ile ilişkili mortalite vemorbiditenin azaltılarak, halk sağlığı adına önemli bir adımoluşturacaktır.<br></p>