Sahiplenme bireylerin sahiplenecekleri şeyi kendilerine ait hissetmelerini, o şey için geliştirdikleri psikolojik bir bağlılık olgusunu ifade etmektedir. Bireyler genellikle çevreleriyle yakın ilişkiler geliştirmekte ve bu yakın ilişkilerde sahiplenme tutumunu gerçekleştirmektedir. Bireylerin çevresiyle yakın ilişki geliştirdiği bir ilişki türü de hekim ve hasta arasındaki ilişkidir. Hasta ve hekim arasındaki ilişkinin varlığı bireyin sağlığına kavuşması gibi hayati bir önemi barındırdığı için bu ilişkide bireylerin hekimlerine karşı sahiplenme tutumları gösterecekleri düşünülmektedir. Bu araştırmada da bireylerin, hekimlerini sahiplenme düzeylerinin hangi boyutlarda gerçekleştiğini ortaya koymak ve hekimlerini sahiplenme düzeylerini ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma Isparta ve Ankara illerinde ikamet eden bireyler ve Süleyman Demirel Üniversitesinde lisansüstü eğitim gören öğrenciler ve akademisyenler olmak üzere toplam 1157 birey üzerinden yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından ilgili alanyazın taraması yapılarak, konuyla ilgili ölçekler incelenerek ve nitel görüşmelerden elde edilen veriler ile oluşturulan taslak ölçek formu kullanılmıştır. Araştırmada ölçeğin kapsam geçerliliği için uzman görüşlerine başvurulmuş, yapı geçerliliği için Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve birinci ve ikinci düzey Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmış, maddelerin birbirleriyle, bulundukları faktörlerle ve diğer faktörlerle ilişkili olduğunu tespit etmek için yakınsak ve ıraksak geçerlilik değerleri test edilmiş, ölçüt geçerliliği için ise Hekim Sahiplenme Ölçeği ile Hekim Bağlılığı Ölçeği, Doktora Güven Ölçeği ve Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Güvenilirlik çalışması için cronbach alpha katsayısı, CR değeri ve test tekrar test katsayısı incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda ölçeğin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu belirlenmiş ve beş faktörlü (bağlılık, korumacılık, öz kimlik, güven ve uyum) bir hekim sahiplenme modeli ortaya konmuştur. Anahtar Kelimeler: Sahiplenme, Psikolojik Sahiplenme, Hekimi Sahiplenme, Ölçek Geliştirme
Possession is a psychological attachment phenomenon that individuals develop for the thing they will own, to feel that they belong. Individuals realize the attitude of ownership in their close relationships. Another type of relationship in which individuals develop a close relationship with their environment is the relationship between the physician and the patient. Since the existence of the relationship between the patient and the physician is of vital importance such as the individual's recovery, it is thought that individuals will show ownership attitudes towards their physicians in this relationship. In this study, it was aimed to reveal the dimensions of individuals' level of ownership of their physicians and to develop a valid and reliable scale that measures the level of ownership of their physicians. The research was carried out on a total of 1157 individuals, including individuals residing in the provinces of Isparta and Ankara, postgraduate students and academicians. The draft scale form created by the researcher was used as data collection tool. In the study, expert opinions were sought for the scope validity of the scale, Exploratory and Confirmatory Factor Analysis was performed for the construct validity, convergent and divergent validity values were tested, and the relationship between the Physician Ownership Scale and similar scales was examined for the criterion validity. Cronbach alpha coefficient, CR value and test-retest coefficient were examined for reliability study. As a result of the analysis, it was determined that the scale is a valid and reliable scale and a five-factor scale emerged. Keywords: Ownership, psychological ownership, ownership of the physician, scale development
Tez (Yüksek Lisans) - Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sağlık Yönetimi Anabilim Dalı, 2021.
Kaynakça var.
Sahiplenme bireylerin sahiplenecekleri şeyi kendilerine ait hissetmelerini, o şey için geliştirdikleri psikolojik bir bağlılık olgusunu ifade etmektedir. Bireyler genellikle çevreleriyle yakın ilişkiler geliştirmekte ve bu yakın ilişkilerde sahiplenme tutumunu gerçekleştirmektedir. Bireylerin çevresiyle yakın ilişki geliştirdiği bir ilişki türü de hekim ve hasta arasındaki ilişkidir. Hasta ve hekim arasındaki ilişkinin varlığı bireyin sağlığına kavuşması gibi hayati bir önemi barındırdığı için bu ilişkide bireylerin hekimlerine karşı sahiplenme tutumları gösterecekleri düşünülmektedir. Bu araştırmada da bireylerin, hekimlerini sahiplenme düzeylerinin hangi boyutlarda gerçekleştiğini ortaya koymak ve hekimlerini sahiplenme düzeylerini ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma Isparta ve Ankara illerinde ikamet eden bireyler ve Süleyman Demirel Üniversitesinde lisansüstü eğitim gören öğrenciler ve akademisyenler olmak üzere toplam 1157 birey üzerinden yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından ilgili alanyazın taraması yapılarak, konuyla ilgili ölçekler incelenerek ve nitel görüşmelerden elde edilen veriler ile oluşturulan taslak ölçek formu kullanılmıştır. Araştırmada ölçeğin kapsam geçerliliği için uzman görüşlerine başvurulmuş, yapı geçerliliği için Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve birinci ve ikinci düzey Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmış, maddelerin birbirleriyle, bulundukları faktörlerle ve diğer faktörlerle ilişkili olduğunu tespit etmek için yakınsak ve ıraksak geçerlilik değerleri test edilmiş, ölçüt geçerliliği için ise Hekim Sahiplenme Ölçeği ile Hekim Bağlılığı Ölçeği, Doktora Güven Ölçeği ve Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Güvenilirlik çalışması için cronbach alpha katsayısı, CR değeri ve test tekrar test katsayısı incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda ölçeğin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu belirlenmiş ve beş faktörlü (bağlılık, korumacılık, öz kimlik, güven ve uyum) bir hekim sahiplenme modeli ortaya konmuştur. Anahtar Kelimeler: Sahiplenme, Psikolojik Sahiplenme, Hekimi Sahiplenme, Ölçek Geliştirme
Possession is a psychological attachment phenomenon that individuals develop for the thing they will own, to feel that they belong. Individuals realize the attitude of ownership in their close relationships. Another type of relationship in which individuals develop a close relationship with their environment is the relationship between the physician and the patient. Since the existence of the relationship between the patient and the physician is of vital importance such as the individual's recovery, it is thought that individuals will show ownership attitudes towards their physicians in this relationship. In this study, it was aimed to reveal the dimensions of individuals' level of ownership of their physicians and to develop a valid and reliable scale that measures the level of ownership of their physicians. The research was carried out on a total of 1157 individuals, including individuals residing in the provinces of Isparta and Ankara, postgraduate students and academicians. The draft scale form created by the researcher was used as data collection tool. In the study, expert opinions were sought for the scope validity of the scale, Exploratory and Confirmatory Factor Analysis was performed for the construct validity, convergent and divergent validity values were tested, and the relationship between the Physician Ownership Scale and similar scales was examined for the criterion validity. Cronbach alpha coefficient, CR value and test-retest coefficient were examined for reliability study. As a result of the analysis, it was determined that the scale is a valid and reliable scale and a five-factor scale emerged. Keywords: Ownership, psychological ownership, ownership of the physician, scale development