Description:
Anlatı biliminin temelkonularından biri, anlatı düzlemlerinin (Fr.niveau narratif) sağlam bir şekildetespitidir. Bu, “anlatanın dünyası” (kurgusal olmayan bildirişim düzeyi) ile“anlatılanların dünyası”nın (kurgusal söylem yahut eylem düzeyi) birbirindenayrılması ihtiyacının bir sonucudur. Yazarın fikri ve kahramanların fikirleriarasındaki farkların ortaya konulmaması hikâye incelemelerinde karışıklığasebep olabilmektedir. Ayrıca anlatılanlarındünyasının kendi içinde yeni yan ve alt düzlemler oluşturduğu gözönünde bulundurulmayıp bunların ayrı ayrı tespiti yapılmadığında bu karışıklıkdaha da artmaktadır. Hikâye analizlerinin doğru bir biçimde gerçekleştirilmesiiçin bu ve bu gibi düzlemlerin farklarının ortaya konulması zorunlugörünmektedir. Bu yazıda Türk ve dünya edebiyatının başlıca aşk hikâyelerindenbiri olarak kabul edilen Fuzûlî’nin Leylâ vü Mecnûn mesnevisinin anlatıdüzlemleri tespit edilmiş ve budüzlemlerin tahkiyedeki fonksiyonları ortaya konulmuştur.