In the beginingof the seventeenth century, janisaries who were sent to Tripoli from the Izmirand its around, over time got married with locals and took the name of theKuloglus. İn time among the Kuloglus, some people come into prominance who werecalled as a Dayı ( Uncle) and took over the control of the Tripoli. İn 1711,the control of the Tripoli passed into the hands of Karamanlı Ahmet Bey who waschosen as a Dayı and his family. Approximately, one century later, the familyof the Karamanogle Ahmet Bey’s management in the Tripoli was terminated by theSultan Mahmud the Second and once again Tripoli began the managed by thegovernors who were sent from the İstanbul. But Kuloğlus were still veryimportant military power in the Tripoli. Onthe top of it, they were not paying tax and that situation was providing themvery important economic power as well. However, in 1892, with the constitute ofthe Hamidiye regiments, the disband of the Kuloglus became a current issue. İnfact, the reason of the constitute of the Hamidiye regiments was the deteriorate of Kuloglus. Byusing the archives of the Ottoman Empire, this article pupose the exhibit thereason the disband of the Kuloglus, attiudes against that decision, thereaction of the foreing states for that decision and the detection of the statesmen of the Ottoman Empire.
XVII. yüzyılın başlarından itibarenözellikle İzmir ve çevresinden Trablusgarp’a gönderilen Yeniçeriler zamanlayerli halkla evlenerek Kuloğulları adını almışlardır. Takip eden yıllardaKuloğulları arasından Dayı adı verilen nüfuz sahipleri türemiş ve Trablusgarp’tayönetimi ele geçirmişlerdir. Trablusgarp’ın yönetimi, 1711’de Dayı olarakseçilen Karamanlı Ahmet Bey ve ailesine geçti. Yaklaşık bir asır devam edenKaramanlı Ahmet Bey ailesinin egemenliğine, Sultan II. Mahmud döneminde sonverilebilmiştir. Trablusgarp, 1835 yılından itibaren yeniden merkezdengönderilen valiler tarafından idare edilmeye başlanmıştır. Ancak Kuloğulları,yine bölgedeki en önemli ve etkin askeri güç konumundaydı. Vergi vermemelerinedeniyle önemli bir ekonomik güce de sahiptirler. Ancak 1892 yılında HamidiyeAlayları’nın kurulması ile birlikte Kuloğullarının lağvedilmesi gündemegelmiştir. Hatta Hamidiye Alayları’ınn en önemli kuruluş gerekçesi olarak artıkgüvenlik işlevini kaybetmiş, ülke güvenliğinin sağlanması hususunda hiçbir işeyaramayan Kuloğullarının nüfuz ve etkisini ortadan kaldırmak gösterilmiştir.Çalışmamızda Kuloğullarının ortadan kaldırılma sebeplerini, bu karar karşıgöstermiş oldukları tepkileri, yabancı devletlerin bu mesele karşısındakitepkilerini ve konuya ilişkin Osmanlı yetkili makamlarının tespitlerini OsmanlıArşiv belgelerinden istifadeyle ortaya koymaya çalışmayı amaçlıyoruz.