SüleymanDemirel Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ DERGİSİ: 2003 Haziran; 10(2) Organofosfat insektisit Fenthion'un rat amilaz ve lipaz enzimleri üzerine etkisi: Vitamin E ve C'nin rolü Osman Gökalp, Hakan Mollaoglu, H. Ramazan Yilmaz, İrfan Altuntaş ÖzetOrganofosfatlar kolinesteraz enzimini inhibe ederek toksik etkilere neden olmaktadir. Bazi zehirlenmelerde de akut pankreatite neden olmaktadirlar. Biz de, ratlarda; organofosfat insektisit Fenthion'un pankreas üzerine zararli etkilerini ve Fenthion'un olasi zararli etkilerinin Vitamin E ve C kombinasionunu ile önlenip önlenemeyecegini araştirmayi amaçladik. Çalişma gruplari; kontrol grubu, Fenthion verilen (LD50'nin % 25'i) grup ve Fenthion+Vitamin E ve C verilen grup şeklinde düzenlendi. Fenthion uygulamasindan 24 saat sonra kan örnekleri alindi ve serumda amilaz ve lipaz aktiviteleri ölçüldü. Kontrol grubuyla karşilaştirildiginda Fenthion uygulanan grubun lipaz aktivitesinin anlamli olarak azaldigi görüldü. Fenthion uygulanan grup ile Fenthion+Vitamin E ve C verilen grup karşilaştirildiginda ise lipaz aktivitesinin anlamli olarak arttigi görüldü. Sonuç olarak bu bulgulardan Fenthion'un bu dozda ratlara uygulandiginda pankreas hasarina neden oldugu ve bunun da Vitamin E ve C uygulamasi ile önlenebilecegi düşünüldü. Olasilikla Vitamin E ve C'nin önleiici etkisini antioksidan mekanizma ile yaptigi düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Organofosfat, pankreatit, amilaz, Vitamin C, Vitamin E Abstract The effects of organophosphate insecticide Fenthion on rat amilase and lipase enzimes: Role of vitamins E and C Organophosphates cause toxic effects via inhibition of the enzime, cholinesterase. In some poisonings, thei cause acute pancreatitis. Therefore we aimed to investigate organophosphate insecticide Fenthion's adverse effects on rat pancreas and whether Vitamins C and E have protective role on possible adverse effects of Fenthion. Studi groups were designed as control group, Fenthion treated (administered % 25 of LD50) group andFenthion+Vitamins C and E treated group. The blood samples were obtained 24 hours after Fenthion treat- ment. The activities of serum enzimes were determined in each sample at 24 h. When compared with control group lipase activiti was significantli decreased in Fenthion treated group. When compared with Fenthion treated group lipase activity was significantli increased in Fenthion+Vitamins E and C treated group. In conclusion from this findings, it is thought that Fenthion causes pancreas damage when administered at these doses to rats ,and that this may be prevented bi Vitamins E and C. Keywords: Organophosphate, pancreatitis, amilase, vitamin C, vitamin E