Description:
<p><b>SERİNHİSAR BARDAK DAMLARININ TURİZM AÇISINDAN SOSYOKÜLTÜREL OLARAKDEĞERLENDİRİLMESİ</b></p><p><b>Doç. Dr. Serap ÜNAL</b></p><p><b></b>Süleyman Demirel ÜniversitesiGüzel Sanatlar FakültesiSeramik Cam BölümüEposta: serapunal@sdu.edu.tr<b><br></b></p><p><b>ÖZET<br></b>Pişmiş toprağın doğada yok edilemeyen bir malzeme olması işlevsel, üretsel ve sanatsal olarakseramiği dolayısıyla çömlekçilik kültürünü arkeolojik, tarihsel ve sosyo kültürel anlamdaönemli kılar. Neolitik Dönem zengini olan Anadolu’da yaklaşık 9000 yıllık çömlekçilik geleneği,coğrafyasına yaygın olarak özellikle İç Batı Anadolu ve Göller Bölgesinde kendinigöstermektedir.Tunç Çağında çarklı çömlekçiliğe geçilmesi, aynı zamanda endüstriyel kapsamda ilk üretimörneklerini ortaya koymaktadır. Çarklı çömlekçiliğin binlerce yılın ardından günümüzde deprimitif olarak Anadolu’da hala yaşıyor olması ve arkeolojik bir betimin eylemsel biçimdeyaşayarak/yaşatılarak günümüze kadar gelmesi kültürel miras açısından son derece önemlidir.UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamındaki özellikle batıülkelerini kapsayan listelere baktığımızda, bizden çok daha geç dönemlerde olmasına rağmenbir çok ülkede çömlekçiliğin (pottery) Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) bağlamındadeğerlendirildiğini görmekteyiz. UNESCO tarafından 2003 yılında Somut Olmayan KültürelMirasın Korunması Sözleşmesi kabul edilmiştir. Ülkemiz söz konusu sözleşmeye 2006 yılındataraf olmuştur.“Somut Olmayan Kültürel Miras''; UNESCO tarafından, toplumların, grupların ve kimidurumlarda bireylerin, kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımladıkları uygulamalar,temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekânlarolarak tanımlanmaktadır. İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü bilgilerine göre; Çömlekçilikgeleneğimiz Kültür ve Turizm Bakanlığımızın 18.02.2014 tarih ve 33874 sayılı yazılarıylaUNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Ulusal Envanterine alınmış olup bu çerçevede Denizlikapsamında Serinhisar çömlekçiliği de envantere alınmıştır. Kuşkusuz bu sevindirici kabulüngeliştirilerek turizme aktarımı da son derece önemlidir.Serinhisar ve Sarayköy ilçeleri Denizli’nin çömlekçilik merkezleridir. İnceleme konusuSerinhisar üzerine olduğundan Serinhisar ilçesi bu sunumun konusu olarak ele alınmıştır.Denizli’nin Serinhisar ilçesi, üretim kültürü açısından farklı özelliklere sahip bir ilçemizdir.Serinhisar, Anadolu’da binlerce yıllık geçmişi günümüze taşıyan, etnoarkeolojik değeri yüksekolan ancak yok olmaya yüz tutmuş çömlekçilik geleneğini direnerek de olsa hala sırtındataşımaktadır.869Bugün Anadolu’da birçok yörede arkeolojik ve etnografik anlamda çok sayıda disipline bilgitaşıyan, önemli bir kültürel miras olan çömlekçilik geleneği ne var ki yok olmakta ya daSerinhisar gibi zorlanarak da olsa ayakta kalmaya çalışmaktadır. Serinhisar çömlekçiliği,özellikle “bardak damları” denilen çömlekçi mahallesiyle Anadolu arkeolojisindeki tipolojiyiyansıtmaktadır. İlçe merkezinin 1.5 km. batısında yer alan Yenice Mahallesi, bardak damlarıyani çömlek atölyeleri ile birlikte tipik bir çömlekçi mahallesidir.Serinhisar çömlekçiliği, çömlekçi çarkı, seramik çamurunun hazırlanması, fırınlama, çekimaletleri gibi işlevsel seramik üretimine dair tüm aşamalarda araştırılmış gerek yurtiçi, gerekseyurtdışı dergilerde yayınlanmıştır. Ancak bu kültür alanını, kültür turizmi kapsamında dadeğerlendirmek için birtakım projelere ve çalışmalara gereksinim vardır.<b>Anahtar Kelimeler: Çömlekçilik, Serinhisar, Denizli, turizm, kültürel miras.</b></p><p><b>EVALUATION OF SERINHISAR BARDAK DAMLARI AS A SOCIOCULTURAL IN TERMS OFTOURISM</b></p><p><b>ABSTRACT</b></p><p>The fact that terracotta is an indestructible material in nature makes the pottery culturearchaeological, historical and socio-culturally important due to its functional, productive andartistic ceramics. In Anatolia, which is rich in the Neolithic Period, about 9000 years of potterytradition is widely seen in its geography especially in the Central Western Anatolia and LakesRegion.The transition to pottery pottery in the Bronze Age also reveals the first production examplesin the industrial context. It is extremely important for cultural heritage that pottery potterystill lives in Anatolia as a primitive after thousands of years, and that an archaeologicaldepiction has survived / survived in an operational way. When we look at the lists that coverespecially the western countries within the scope of UNESCO Convention on the Protection ofIntangible Cultural Heritage, we see that pottery (Pottery) is evaluated within the context ofIntangible Cultural Heritage (SOKÜM) in many countries, although it is much later than us. TheUNESCO Convention on the Protection of Intangible Cultural Heritage was adopted in 2003.Our country became a party to this contract in 2006."Intangible Cultural Heritage"; It is defined by UNESCO as practices, representations,narratives, knowledge,skills and tools, tools and culturalspacesthat communities, groups andin some cases individuals define as part of their cultural heritage. l According to theinformation of the Culture and Tourism Directorate; Our pottery tradition has been includedin the UNESCO Intangible Cultural Heritage National Inventory with the articles of our Ministryof Culture and Tourism dated 18.02.2014 and numbered 33874. Undoubtedly, thedevelopment of this gratifying acceptance and its transfer to tourism is extremely important.870Serinhisar and Sarayköy districts are pottery centers of Denizli. Serinhisar district is consideredas the subject of this presentation since the subject of the study is on Serinhisar. Serinhisardistrict of Denizli is a district with different characteristics in terms of production culture.Serinhisar still carries the tradition of pottery, which has thousands of years of history inAnatolia, has a high ethnoarchaeological value, but has disappeared.Today, the pottery tradition, which is an important cultural heritage, which carriesinformationin many regions in Anatolia, in many archaeological and ethnographic terms, is destroyed ortries to survive even with difficulty, like Serinhisar. Serinhisar pottery reflects the typology inAnatolian archeology, especially with the potter neighborhood called “glass drips”. 1.5 kmfrom the district center. Yenice Mahallesi, located to the west, is a typical potter's quarter withits cups and pottery workshops.Serinhisar pottery, pottery wheel, preparation of ceramic mud, firing, and drawing tools havebeen researched in all stages of production of functional ceramics, both in domestic andinternational magazines. However, some projects and studies are needed to evaluate thiscultural area within the scope of cultural tourism.<b>Keywords: Pottery, Serinhisar, Denizli, tourism, cultural heritage</b><br></p>