Ahmed b. Hanbel ve taraftarlarıylaKüllâbîler arasında Mihne’den sonrabazı tartışmaların yaşandığı görülmektedir. Ahmed b. Hanbel’in Küllâbîlere yönelik sergilediği tavır Hanbelîgeleneğin daha sonraki temsilcileritarafından sürdürülmüştür. Bu çalışmada III./IX. yüzyıldan başlayarak üçasırlık zaman dilimi içerisinde iki grubun birbirlerine yönelik yaklaşımları elealınmaktadır. Özellikle Hanbelilîğin İbnKüllâb, Muhâsibî ve Kerâbîsî ile ilgilidüşünce ve eleştirileri söz konusuedilmektedir. İki grup arasındaki tartışmaların boyutu üzerinde durulmakta vehangi konular-da tartışmaların yaşandığı ifade edilmektedir. Hanbelî isimlerintemel tartışma konusu olan Allah’ınkelamı üzerinden Küllâbîleri eleştirirkenkullandıkları Lafzıyye ile Vâkıfiyye kavramları ve bu düşüncelere yöneliktepkileri üzerinde durulmaktadır. Ayrıcaİbn Huzeyme’nin başta Kalânisî olmaküzere Küllâbîler ile ilişkisi incelenmektedir.Anahtar Kelimeler: Hanbelîlik,Küllâbîlik, Ahmed b. Hanbel, İbn Küllâb,Muhâsibî.
It is seen that there are some discussions between Ahmad ibn Hanbal and Kullabism after the mihna. It is understand that the attitude displayed by Ahmad ibn Hanbal has been continued by the later representatives of Hanbalism tradition. In this study, the approaches of the two groups towards each other have been discussed from 9th to 12th century. Especially the thoughts and criticisms of Hanbalism about Ibn Kullab, Muhasıbi and Kerabisi have been mentioned. The extent of the discussions between the two groups have been dwelled on and the issues of the discussions has been examined. The concepts of Lafzıyye and Vakıfiyye used by Hanbali names when criticizing the Kullabism and their reactions to these thoughts have been expressed due to the main topic of discussion. In addition, the relationship of Ibn Khuzaymah with the Küllabi names especially Kalanisi has been examined.